ตลาดวิดีโอสตรีมมิ่ง ยังคงแข็งแกร่งและมีแนวโน้มเติบโตสูงต่อเนื่อง คาดว่าปี 2028 จะมีมูลค่า 223.98 พันล้านเหรียญสหรัฐ หรือ 7.56 ล้านล้านบาท โดยมี AI เข้ามีบทบาทในการทำให้วิดีโอที่มีคุณภาพสูงขึ้น ทั้งในด้านการตัดต่อ การถ่ายทำภาพยนตร์ การพากย์เสียง การเขียนบท และอื่นๆ โดย YouTube กับ Netflix จะเป็นแพลตฟอร์มที่นำเสนอวิดีโอคอนเทนต์ซึ่งเติบโตและได้รับความนิยมสูงมาก
กสทช. เห็นถึงแนวโน้มนี้ จึงพัฒนาหลักเกณฑ์ในการกำกับดูแลกิจการโทรทัศน์ไทย ให้สอดคล้องกับระบบนิเวศของอุตสาหกรรมที่เปลี่ยนแปลงไป กสทช. โดยเตรียมนำเสนอ (ร่าง) พ.ร.บ.องค์กรจัดสรรคลื่นความพี่และกำกับการประกอบกิจการวิทยุกระจายเสียง วิทยุโทรทัศน์และกิจการโทรคมนาคม (ฉบับที่ ..) เพื่อเพิ่มเติมการเข้าไปกำกับดูแล วิดีโอออนดีมานด์ วิดีโอสตรีมมิ่ง
กสทช. กำหนดความหมายของกิจการให้บริการวีดิโอออนดีมานด์ หมายความว่า การให้บริการวีดิโอ ให้รวมถึงภาพยนตร์รายการโทรทัศน์ หรือรายการลักษณะใดๆ ที่มีภาพและเสียง ผ่านทางอินเทอร์เน็ต ที่มีวัตถุประสงค์หลักเพื่อให้บริการเนื้อหารายการดังกล่าวที่ผู้ให้บริการเป็นผู้ควบคุมหรือรับผิดชอบเชิง บรรณาธิการ ตามคำขอ แก่ประชาชนทั่วไป โดยมีการคิดค่าบริการแบบบอกรับสมาชิก หรือ การคิดค่าบริการเป็นรายครั้ง หรือการคิดค่าธรรมเนียบจากการโฆษณา ซึ่งอาจมีลักษณะการคิดค่าบริการหรือค่าธรรมเนียมลักษณะหนึงหรือหลายลักษณะรวมกันก็ได้ ทั้งนี้ไม่รวมถึงบริการที่ไม่ใช่วัตถุประสงค์หลักของการ ให้บริการและไม่มีการคิดค่าบริการหรือค่าธรรมเนียมใด
ส่วนการกำกับกิจการให้บริการวีดิโอแบบออนดีมานด์ กสทช.จำเป็นคนกำหนดหลักเกณฑ์ โดยผู้ประกอบการต้องแจ้งการประกอบการ ตามประเภทของบริการ การให้บริการแบบบอกรับสมาชิก (SVOD) โดยที่มีการเรียกเก็บค่าบริการจากผู้ใช้บริการโดยตรง เป็นรายระยะเวลาตามกำหนด ทั้งที่เป็นบางส่วนหรือทั้งหมด
การให้บริการเป็นรายครั้ง (TVoD) โดยการเรียกเก็บค่าบริการจากผู้ใช้บริการโดยตรงเป็นครั้งต่อการใช้บริการ และการให้บริการแบบมีโฆษณา (AvoD) โดยอาจจะไม่ได้เรียกเก็บค่าบริการจากผู้ใช้บริการโดยตรงแต่มีการเรียกเก็บค่าธรรมเนียมจากผู้โฆษณาสินค้าหรือบริการ
การให้บริการแพลตฟอร์มวีดิโอแชริ่ง (video sharing platform)การให้้บริการที่มีวัตถุประสงค์หลัก หรือมีส่วนควบของบริการหรือมีฟังก์ชันสำคัญของบริการเพื่อให้บริการรายการ หรือวีดิโอที่สร้างโดยผู้ใช้งาน หรือทั้งสองประการต่อสาธารณะเป็นการทั่วไปเพื่อให้ความบันเทิงหรือให้ความรู้โดยอาศัยโครงข่ายการสื่อสารอิเล็กทรอนิกส์ โดยอาจมีหรือไม่มีการคิดค่าบริการรูปแบบใดรูปแบบหนึ่งก็ได้ ผู้ให้บริการแพลตฟอร์มวิดีโอแชริ่งไม่มีหน้าที่บรรณาธิการและรับผิดชอบเนื้อหาโดยตรง ผู้ให้บริการอาจจะทำการจัดเรียงเนื้อหาดังกล่าว รวมถึงการจัดเรียงโดยอัตโนมัติหรือการใช้อัลกอริทึมใส
ทั้งหมดคือแนวทางที่เสนอแก้กฎหมายเพิ่มเติม ยังไม่ใช่ร่างสุดท้ายแต่สะท้อนแนวคิดของบอร์ดชุดใหม่ และองค์กรกำกับดูแลว่าต้องการทำอะไรกับธุรกิจที่มีแนวโน้มเติบโตสูงนี้ ต้องดูกันต่อไปว่าแนวคิดนี้กว่าจะแก้กฎหมายได้หน้าตาของกฎเกณฑ์กำกับดูแล วิดีโอคอนเทนต์จะเป็นยังไง
กสทช. เห็นถึงแนวโน้มนี้ จึงพัฒนาหลักเกณฑ์ในการกำกับดูแลกิจการโทรทัศน์ไทย ให้สอดคล้องกับระบบนิเวศของอุตสาหกรรมที่เปลี่ยนแปลงไป กสทช. โดยเตรียมนำเสนอ (ร่าง) พ.ร.บ.องค์กรจัดสรรคลื่นความพี่และกำกับการประกอบกิจการวิทยุกระจายเสียง วิทยุโทรทัศน์และกิจการโทรคมนาคม (ฉบับที่ ..) เพื่อเพิ่มเติมการเข้าไปกำกับดูแล วิดีโอออนดีมานด์ วิดีโอสตรีมมิ่ง
กสทช. กำหนดความหมายของกิจการให้บริการวีดิโอออนดีมานด์ หมายความว่า การให้บริการวีดิโอ ให้รวมถึงภาพยนตร์รายการโทรทัศน์ หรือรายการลักษณะใดๆ ที่มีภาพและเสียง ผ่านทางอินเทอร์เน็ต ที่มีวัตถุประสงค์หลักเพื่อให้บริการเนื้อหารายการดังกล่าวที่ผู้ให้บริการเป็นผู้ควบคุมหรือรับผิดชอบเชิง บรรณาธิการ ตามคำขอ แก่ประชาชนทั่วไป โดยมีการคิดค่าบริการแบบบอกรับสมาชิก หรือ การคิดค่าบริการเป็นรายครั้ง หรือการคิดค่าธรรมเนียบจากการโฆษณา ซึ่งอาจมีลักษณะการคิดค่าบริการหรือค่าธรรมเนียมลักษณะหนึงหรือหลายลักษณะรวมกันก็ได้ ทั้งนี้ไม่รวมถึงบริการที่ไม่ใช่วัตถุประสงค์หลักของการ ให้บริการและไม่มีการคิดค่าบริการหรือค่าธรรมเนียมใด
ส่วนการกำกับกิจการให้บริการวีดิโอแบบออนดีมานด์ กสทช.จำเป็นคนกำหนดหลักเกณฑ์ โดยผู้ประกอบการต้องแจ้งการประกอบการ ตามประเภทของบริการ การให้บริการแบบบอกรับสมาชิก (SVOD) โดยที่มีการเรียกเก็บค่าบริการจากผู้ใช้บริการโดยตรง เป็นรายระยะเวลาตามกำหนด ทั้งที่เป็นบางส่วนหรือทั้งหมด
การให้บริการเป็นรายครั้ง (TVoD) โดยการเรียกเก็บค่าบริการจากผู้ใช้บริการโดยตรงเป็นครั้งต่อการใช้บริการ และการให้บริการแบบมีโฆษณา (AvoD) โดยอาจจะไม่ได้เรียกเก็บค่าบริการจากผู้ใช้บริการโดยตรงแต่มีการเรียกเก็บค่าธรรมเนียมจากผู้โฆษณาสินค้าหรือบริการ
การให้บริการแพลตฟอร์มวีดิโอแชริ่ง (video sharing platform)การให้้บริการที่มีวัตถุประสงค์หลัก หรือมีส่วนควบของบริการหรือมีฟังก์ชันสำคัญของบริการเพื่อให้บริการรายการ หรือวีดิโอที่สร้างโดยผู้ใช้งาน หรือทั้งสองประการต่อสาธารณะเป็นการทั่วไปเพื่อให้ความบันเทิงหรือให้ความรู้โดยอาศัยโครงข่ายการสื่อสารอิเล็กทรอนิกส์ โดยอาจมีหรือไม่มีการคิดค่าบริการรูปแบบใดรูปแบบหนึ่งก็ได้ ผู้ให้บริการแพลตฟอร์มวิดีโอแชริ่งไม่มีหน้าที่บรรณาธิการและรับผิดชอบเนื้อหาโดยตรง ผู้ให้บริการอาจจะทำการจัดเรียงเนื้อหาดังกล่าว รวมถึงการจัดเรียงโดยอัตโนมัติหรือการใช้อัลกอริทึมใส
ทั้งหมดคือแนวทางที่เสนอแก้กฎหมายเพิ่มเติม ยังไม่ใช่ร่างสุดท้ายแต่สะท้อนแนวคิดของบอร์ดชุดใหม่ และองค์กรกำกับดูแลว่าต้องการทำอะไรกับธุรกิจที่มีแนวโน้มเติบโตสูงนี้ ต้องดูกันต่อไปว่าแนวคิดนี้กว่าจะแก้กฎหมายได้หน้าตาของกฎเกณฑ์กำกับดูแล วิดีโอคอนเทนต์จะเป็นยังไง
