‘เม็ดพลาสติก’ จะขาดแคลนหรือไม่? ท่ามกลางวิกฤตพลังงานโลกผันผวน
ในโลกยุคปัจจุบัน ‘อุตสาหกรรมปิโตรเคมี’ ไม่ได้เป็นเพียงภาคการผลิตหนึ่งในระบบเศรษฐกิจ แต่คือ ‘โครงสร้างพื้นฐานของชีวิตมนุษย์’ ตั้งแต่บรรจุภัณฑ์อาหาร ยา เครื่องสำอาง ไปจนถึงอุปกรณ์ทางการแพทย์และชิ้นส่วนอุตสาหกรรมสำคัญ ล้วนมี ‘เม็ดพลาสติก’ เป็นหัวใจหลักของการผลิต
ท่ามกลางความไม่แน่นอนของสถานการณ์ตะวันออกกลาง ซึ่งยังคงกดดันราคาพลังงานโลกและห่วงโซ่อุปทานอย่างต่อเนื่อง คำถามสำคัญที่ภาคอุตสาหกรรมไทยกำลังเผชิญคือ “ประเทศไทยจะเผชิญภาวะเม็ดพลาสติกขาดแคลนหรือไม่?”
คำตอบล่าสุดจากทั้งภาครัฐและเอกชน คือ “ยังไม่ขาดแคลน และซัปพลายยังเพียงพอ”
ผนึกกำลังรัฐ-เอกชน เชื่อม Supply ปิโตรเคมีไทยทั้งระบบ
ล่าสุด ในงาน “เชื่อม Supply ปิโตรเคมีไทย จากต้นน้ำถึงผู้ใช้” ที่กระทรวงพาณิชย์ ร่วมกับสภาอุตสาหกรรมแห่งประเทศไทย (ส.อ.ท.) หอการค้าไทย และภาคเอกชนผู้ผลิตปิโตรเคมี (27 มีนาคม 2569) ได้สะท้อนภาพ สถานการณ์ห่วงโซ่อุปทานปิโตรเคมีไทยที่ยังคงมีเสถียรภาพ แม้อยู่ท่ามกลางแรงกดดันจากวิกฤตพลังงานโลก พร้อมอัปเดตความร่วมมือระหว่างภาครัฐและเอกชนในการบริหารจัดการซัปพลายให้เพียงพอและต่อเนื่อง
โดยเวทีเสวนาภายใต้หัวข้อ “สถานการณ์และความร่วมมือห่วงโซ่อุปทานปิโตรเคมีไทย” ได้ชี้ให้เห็นว่า แม้โลกจะเผชิญแรงกดดันจากภูมิรัฐศาสตร์และต้นทุนพลังงานที่ปรับตัวสูงขึ้น แต่ภาคอุตสาหกรรมไทยยังสามารถบริหารจัดการซัปพลายได้อย่างมีประสิทธิภาพ โดยเฉพาะการรักษาระดับการผลิตและการกระจายวัตถุดิบให้เพียงพอต่อความต้องการใช้ในประเทศ
อารดา เฟื่องทอง อธิบดีกรมการค้าต่างประเทศ ระบุว่า กระทรวงพาณิชย์พร้อมสนับสนุนข้อมูลการค้า การติดตามสถานการณ์โลก และมาตรการช่วยเหลือผู้ประกอบการอย่างต่อเนื่อง เพื่อให้ภาคอุตสาหกรรมสามารถดำเนินธุรกิจได้อย่างมั่นใจในภาวะผันผวน
ต้นทุนพุ่ง 50-70% กดดันทั้งห่วงโซ่
ด้านเกรียงไกร เธียรนุกุล ประธาน ส.อ.ท. ชี้ว่า ความตึงเครียดในตะวันออกกลางได้ส่งผลกระทบ ‘ทั้งระบบ’ ตั้งแต่ต้นน้ำถึงปลายน้ำ
• ผู้ผลิตต้นน้ำ เผชิญต้นทุนวัตถุดิบ ค่าขนส่ง และค่าประกันภัยเพิ่มขึ้น
• อุตสาหกรรมกลางน้ำ โดยเฉพาะพลาสติก ต้องรับแรงกดดันจากราคาเม็ดพลาสติกที่ปรับขึ้นถึง 50-70%
• อุตสาหกรรมปลายน้ำ เช่น อาหาร บรรจุภัณฑ์ ยา และเครื่องสำอาง ถูกบีบต้นทุนต่อเนื่อง
โดยเฉพาะผู้ประกอบการ SMEs ที่ต้องรับแรงกระแทก ‘สองเด้ง’ ทั้งต้นทุนวัตถุดิบและโลจิสติกส์
ยืนยัน ‘ซัปพลายยังอยู่’ PE เพียงพอ - PP ตึงตัวบางช่วง
แม้แรงกดดันจะสูงขึ้น แต่ผู้ผลิตปิโตรเคมีไทยยืนยันว่า กำลังการผลิตยังเดินเครื่องได้เต็มศักยภาพ
• โพลิเอทิลีน (PE) : ซัปพลายยังเพียงพอ ใช้ในขวด ฝาขวด ถุงพลาสติก
• โพลิโพรพิลีน (PP) : อาจตึงตัวในบางช่วง แต่ยังบริหารจัดการได้
ภาพรวมคือ ‘ยังไม่เกิดภาวะขาดแคลน’ และยังสามารถรองรับความต้องการในประเทศได้อย่างต่อเนื่อง
กลยุทธ์รับมือ “Domestic First - กระจายแหล่งนำเข้า - ใช้เทคโนโลยี”
ภาคอุตสาหกรรมเดินหน้ามาตรการรับมือเชิงรุก ได้แก่
• ให้ความสำคัญกับตลาดในประเทศเป็นลำดับแรก (Domestic First)
• กระจายแหล่งนำเข้าวัตถุดิบ ลดความเสี่ยงจากภูมิรัฐศาสตร์
• บริหารสต็อกและวางแผนล่วงหน้าอย่างเข้มข้น
• ส่งเสริมวัสดุทดแทน เช่น พลาสติกชีวภาพและรีไซเคิล
• นำเทคโนโลยีและ AI มาช่วยเพิ่มประสิทธิภาพ ลดต้นทุน
แนวทางเหล่านี้ไม่เพียงช่วย ‘ประคองสถานการณ์’ แต่ยังเป็นการยกระดับความแข็งแกร่งของ Supply Chain ไทยในระยะยาว
Technical Clinic เชื่อมผู้ผลิต-ผู้ใช้ แก้ปัญหาเชิงลึก
อีกหนึ่งไฮไลต์สำคัญของงาน คือ ‘Technical Clinic’ พื้นที่ให้คำปรึกษาเชิงเทคนิคระหว่างผู้ผลิตเม็ดพลาสติกกับผู้ใช้งานจริง เพื่อแก้ปัญหาหน้างาน ลดต้นทุน และเพิ่มทางเลือกในการใช้วัสดุทดแทน
เม็ดพลาสติกวันนี้ ‘ไม่ขาด แต่ต้องปรับตัว’ สร้างสมดุลใหม่อุตสาหกรรมไทย
แม้คำตอบวันนี้จะชัดเจนว่า ‘เม็ดพลาสติกไม่ขาดแคลน’ แต่สิ่งที่เกิดขึ้นสะท้อนความจริงอีกด้านหนึ่งว่า โลกธุรกิจกำลังเข้าสู่ยุคใหม่ที่ความผันผวนกลายเป็น ‘เรื่องปกติ’
อุตสาหกรรมปิโตรเคมีไทยจึงไม่ได้แค่ ‘ตั้งรับ’ แต่กำลัง ‘ปรับตัวเชิงโครงสร้าง’ เพื่อสร้างความยืดหยุ่น ลดการพึ่งพาภายนอก และรักษาขีดความสามารถในการแข่งขันในระยะยาว
ในวันที่พลังงานโลกยังไม่นิ่ง ความมั่นคงของ ‘เม็ดพลาสติก’ จึงไม่ใช่แค่เรื่องวัตถุดิบ แต่คือเสถียรภาพของทั้งระบบเศรษฐกิจไทย
