อนุทิน ชาญวีรกูล นายกรัฐมนตรี และ รมว.มหาดไทย เรียกประชุมหารือมาตรการความปลอดภัยในการก่อสร้างเส้นทางคมนาคม ณ ตึกบัญชาการ 1 ทำเนียบรัฐบาล หลังเกิดเหตุสลด เครนก่อสร้างโครงการรถไฟความเร็วสูงถล่มทับขบวนรถไฟโดยสารด่วนดีเซลรางปรับอากาศ ขบวนที่ 21 ในพื้นที่ อ.สีคิ้ว จ.นครราชสีมา เมื่อวันที่ 14 ม.ค. ซึ่งส่งผลให้มีผู้บาดเจ็บและเสียชีวิตจำนวนมาก รวมถึงกรณีเครนสร้างทางด่วนบนถนนพระราม 2 ก่อนขึ้นสะพานท่าจีน พื้นที่ จ.สมุทรสาคร ที่ถล่มเมื่อช่วงเช้า
โดยมี พิพัฒน์ รัชกิจประการ รองนายกฯ และ รมว.คมนาคม, บวรศักดิ์ อุวรรณโณ รองนายกฯ, เอกนิติ นิติทัณฑ์ประภาศ รองนายกฯ และ รมว.คลัง ตลอดจนหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง อาทิ ปลัดกระทรวงคมนาคม เลขาธิการคณะกรรมการกฤษฎีกา เลขาธิการสภาพัฒนาการเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ อธิบดีกรมบัญชีกลาง รักษาการผู้ว่าการรถไฟแห่งประเทศไทย (รฟท.) อัยการสูงสุด ตัวแทนกระทรวงมหาดไทย ตัวแทนวิศวกรรมสถานแห่งประเทศไทยในพระบรมราชูถัมภ์ฯ เป็นต้น
ก่อนการประชุม นายกฯ กล่าวว่า วันนี้ผมเชิญประชุมเร่งด่วน เนื่องจากเมื่อวันที่ 14 ม.ค. เกิดเหตุเครนก่อสร้างรถไฟความเร็วสูงหล่นใส่รถไฟที่ อ.สีคิ้ว จ.นครราชสีมา และช่วงเช้าที่ผ่านมาก็ได้รับรายงานว่ามีอุบัติเหตุลักษณะคล้ายกันจากโครงการยกระดับพระราม 2 สิ่งที่น่าสลดใจและน่าสะพรึงกลัวเป็นอย่างยิ่ง นอกจากมีผู้เสียชีวิตจำนวนมากแล้ว ยังพบว่าเป็นผู้รับจ้างรายเดียวกัน
ผู้รับจ้างรายนี้ ผมอยากให้ทุกคนรับทราบว่า เหตุการณ์ไม่ได้เกิดขึ้นเมื่อวานนี้หรือวันนี้ แต่เกิดขึ้นในรอบ 10 เดือนที่ผ่านมา เอาแค่โครงการที่ไม่ได้เป็นข่าวก็มีจำนวนมาก หากนับโครงการที่ประชาชนสนใจ เริ่มตั้งแต่เดือน มี.ค. 2568 ที่ตึกสำนักงานการตรวจเงินแผ่นดิน (สตง.) ถล่ม
จากนั้น โครงการทางด่วนพระราม 2 บริเวณปากท่อถล่ม จนถึงเมื่อวานนี้ก็มีเหตุที่ทุกคนทราบ ยังไม่ทันที่จะประชุมเรื่องเมื่อวานนี้ ช่วงเช้าก็มีเหตุการณ์เกิดขึ้นอีก ดังนั้นวันนี้ตนจึงไม่ได้เชิญประชุมเพื่อให้ออกมาตรการแก้กฎหมายหรือออกกฎกระทรวงอย่างไร เพราะต้องดำเนินการอยู่แล้ว แต่ตนคิดว่ากฎหมายควบคุมการก่อสร้าง หรือกฎหมายที่เกี่ยวกับการจัดจ้างผู้รับเหมาก่อสร้างและผู้ควบคุมงาน คงต้องมีปัญหาแล้ว
ยกตัวอย่างตึก สตง. ก็ทราบว่าสัญญายังไม่ถูกยกเลิก ถามว่าสัญญาหากไม่ถูกยกเลิกมีการปรับหรือไม่ เพราะงานก่อสร้างไม่แล้วเสร็จ ขณะนี้ก็ยังไม่มีการปรับ ถามต่อว่างานก่อสร้างจะเสร็จเมื่อไร ในเมื่อหน้างานก่อสร้างก็ไม่มีแล้ว หากปรับก็เท่ากับว่าต้องสร้างอาคารนี้ขึ้นมาใหม่ แล้วส่งตามงวดงานต่างๆ ซึ่งงวดงานเมื่อส่งแล้วก็จ่ายเงินไม่ได้เพราะล่าช้าแล้ว สัญญาทุกสัญญามีหลักประกันและธนาคารการันตี วันนี้เท่าที่ทราบยังไม่มีการเรียก เหมือนไม่มีอะไรเกิดขึ้น ขณะที่ สตง.ก็ระงับการก่อสร้างไว้ก่อน โดยไม่มีการดำเนินการใดๆ กับผู้รับจ้าง ไม่มีการขึ้นบัญชีดำ ไม่ประกาศละทิ้งงาน และไม่นานก็เกิดเหตุการณ์ที่พระราม 2 มีการซ่อมแซมกลับมาใช้งานได้ปกติ และกระทั่งเกิด 2 เหตุการณ์ล่าสุด
อนุทิน กล่าวด้วยว่า สื่อมวลชนและผู้สนใจตั้งคำถามว่า “พวกเราทำอะไรกันอยู่” ผมโดนหนักเลยว่า “ทำไมไปเล่นงาน รฟท.” จึงขอชี้แจงให้ทุกคนเข้าใจ เหตุการณ์เครนหล่นใส่รถไฟที่จังหวัดนครราชสีมา รฟท.ต้องรับผิดชอบ เพราะผู้เสียชีวิตใช้บริการ รฟท. ยังไม่นับความเสียหายที่เกิดขึ้นจากผู้รับจ้าง แต่สิ่งที่ รฟท.หลีกหนีความรับผิดชอบไม่ได้ คือผู้โดยสารที่กำลังเดินทางโดยรถไฟของเราแล้วไปประสบเหตุ อย่างไรก็ไม่พ้น
ก่อนย้ำว่า “ผู้รับเหมารับผิดต่อ รฟท.อยู่แล้ว แต่ รฟท.ต้องรับผิดต่อผู้ใช้บริการ เพราะเป็นขนส่งมวลชน ดังนั้นคนที่บอกว่า รฟท.ไม่เกี่ยว แต่นายกฯ ไปหาเรื่องผู้ว่าฯ รฟท. ผมไม่ได้หาเรื่อง แต่พูดตามเนื้อผ้า ขณะนี้ไม่มีผู้ว่าฯ รฟท. มีแต่รองผู้ว่าฯ รฟท. รักษาการผู้ว่าฯ รฟท. อยู่ แต่เมื่อมีเหตุการณ์เกิดขึ้น คนที่รับผิดชอบคือหัวหน้าราชการสูงสุด ถือเป็นเรื่องปกติวิสัย ก็อยากให้ทุกท่านเข้าใจก่อน”
มันมีความรับผิดชอบที่เกิดขึ้นสองอย่างสำหรับเหตุการณ์เมื่อวาน คือ หนึ่ง รัฐในฐานะผู้ให้บริการประชาชนในการเดินทางด้วยระบบขนส่งสาธารณะต้องมีความรับผิดชอบต่อประชาชนที่ใช้บริการ และสอง รัฐต้องไปเรียกร้องความเสียหายหรือดำเนินการใดที่ระบุในสัญญา เพื่อให้เกิดความปลอดภัยและไม่ให้เกิดเหตุการณ์นี้ในอนาคตอีก สำหรับผู้ที่จะมาก่อสร้างเหล่านี้กับรัฐ
นายกฯ กล่าวต่อไปว่า “วันนี้ที่ประชุมเอาแค่เรื่องนี้ให้ได้ก่อน อย่าเพิ่งไปพูดถึงว่าจะทำอย่างไรต่อ ซึ่งตรงนั้นจะเป็นหน้าที่ของกรมบัญชีกลาง กรมโยธาธิการและผังเมือง และ อ.ธเนศ วีระศิริ อดีตนายกสภาวิศวกร สิ่งที่เราจะต้องดำเนินการในฐานะนายกรัฐมนตรี ผมขอถามว่า จะดำเนินการกับ บริษัท อิตาเลียนไทย ดีเวล๊อปเมนต์ฯ ได้อย่างไร สำหรับเหตุการณ์ที่เกิดขึ้นในลักษณะคล้ายกันในช่วงสิบเดือนที่ผ่านมา ถ้าท่านยังบอกว่าทำอะไรไม่ได้ เขายังต้องสร้างต่อไป เลิกสัญญาก็ไม่ได้ เรียกร้องความเสียหายก็ไม่ได้ ขึ้นบัญชีดำก็ไม่ได้ ระงับการประมูลโครงการใหม่ๆ ก็ไม่ได้ ตรงนี้ก็จะทำให้เรามีปัญหาแน่นอน”
ถ้าผมจะเอาตัวรอดก็ต้องบอกว่า ตอนนี้เป็นรัฐบาลรักษาการ ผูกพันอะไรไม่ได้ สภาฯ ก็ไม่มี แก้ไขกฎหมายอะไรก็ไม่ได้ ถ้าพูดแบบนี้ ท่านจะทำอย่างไรต่อ ถ้าท่านยังเป็นหน่วยงานราชการ ที่ท่านต้องดำเนินการให้เกิดความชัดเจน และสร้างความมั่นใจให้กับประชาชน ตรงนี้เป็นสิ่งที่คาบเกี่ยวอยู่ ผมไม่พูดหรอกว่านี่เป็นรัฐบาลรักษาการ อีกสามสัปดาห์ก็จะมีการเลือกตั้ง รัฐบาลนี้ยังเป็นรัฐบาล บวรศักดิ์ อุวรรณโณ รองนายกฯ ก็บอกว่ารักษาการไม่มี ความรับผิดชอบยังเต็มอยู่ ฉะนั้นเราต้องมานั่งแก้ไขปัญหา ผมก็ยังใช้สิทธิ์ความเป็นรัฐบาล เป็นหัวหน้ารัฐบาล เมื่อเกิดเหตุแบบนี้ เที่ยวนี้ผมคงยอมไม่ได้
นายกฯ กล่าวอีกว่า ที่จะบอกว่างั้นก็หยุดงานก่อสร้างไปสองสัปดาห์ แล้วก็รายงานมา แล้วก็ทำงานต่อไป เมื่อสักครู่ยังไม่ทันเดินเข้าห้องประชุมก็มีคนมารายงานว่า เขาทำงานไป 85 เปอร์เซ็นต์แล้ว เหลืออีก 15 เปอร์เซ็นต์ ถ้าท่านสั่งให้เขาหยุด เดี๋ยวงานไม่เสร็จ ไม่เสร็จก็ไม่เสร็จ ถ้าปล่อยให้มันเสร็จ ก็ต้องเสี่ยงว่าจะมีอันตรายอย่างนี้อีกหรือไม่ ถ้าจำเป็นจะต้องยกเลิกสัญญา ต้องหาคนมาทำใหม่ในส่วนที่เหลือ จะใช้เงินเท่าไหร่ ในสัญญาผมเชื่อว่ามีระบุไว้ ส่วนเกินก็จะต้องเรียกร้องกับหลักประกันสัญญา และเรียกร้องกับผู้รับจ้างที่จะต้องรับผิดชอบในฐานะผู้ทิ้งงาน ตอนเขาพูดเป็นกรอบอย่างนี้ไว้ก่อน เพราะในส่วนนี้จะมีทั้งเลขาธิการคณะกรรมการกฤษฎีกา อัยการสูงสุด และปลัดสำนักนายกรัฐมนตรี ที่เป็นผู้ดูแลเรื่องการจัดซื้อจัดจ้าง
ซึ่งวันนี้จะต้องมีข้อสรุปจากการประชุมวันนี้ออกไป มันไม่ใช่เป็นสิ่งที่ยาก เพราะมันเกิดจากผู้รับจ้างรายเดียวกัน ฉะนั้นรัฐในฐานะที่เป็นเจ้าของโครงการ ถ้ากลัวเรื่องระเบียบ ผมว่าอย่างไรระเบียบก็ต้องเขียนว่า ถ้าคนทำงานไม่ได้มาตรฐาน ทำงานแล้วเกิดอันตรายต่อสาธารณะ ก็ต้องมีช่องที่จะดำเนินการใดๆ ได้
นายกฯ ย้ำว่า ตอนนี้ปล่อยให้เป็นอย่างนี้ไม่ได้ ที่อธิบดีกรมบัญชีกลางระบุว่าต้องให้หน่วยงานเสนอเรื่องขึ้นมานั้น หน่วยงานก็ไม่เสนอ พอผมไปจี้ที่หน่วยงาน ก็บอกว่าไม่ได้ เพราะการขึ้นบัญชีดำ การประกาศทิ้งงาน อยู่ที่กรมบัญชีกลาง จะโยนกันไปกันมาแบบนี้ไม่ได้ วันนี้หน่วยงานที่เกี่ยวข้องมาร่วมประชุมกันหมด เราจะเดินออกจากที่ประชุมนี้ด้วยมาตรการที่ชัดเจน เกิดความมั่นใจต่อประชาชน ความพึงพอใจต่อความรู้สึกของผู้สูญเสีย และที่สำคัญต้องสร้างความมั่นใจให้กับชาวต่างชาติด้วย เหล่าๆ เที่ยวไปบอกให้เขามาลงทุนที่ประเทศไทยเยอะ ทั้งระบบโลจิสติกส์ ระบบการขนส่ง รถไฟความเร็วสูง รถไฟรางคู่ เชื่อมตะวันตก ตะวันออก เหนือ ใต้ รวมถึงโครงการแลนด์บริดจ์ แต่เมื่อมีเหตุการณ์แบบนี้ขึ้นมา ที่ลงไปทั้งหมดก็มีแต่สูญเปล่า ผมคงต้องมีการดำเนินการบางอย่าง
ผมพูดมากไปหน่อย เพราะเป็นที่เดียวในโลกที่เกิดเหตุแบบนี้สองวันซ้อน เป็นอุบัติเหตุที่มีลักษณะคล้ายคลึงกัน โดยที่มีผู้รับจ้างเป็นคนเดียวกัน ให้ที่ประชุมแห่งนี้เตรียมดำเนินการให้เป็นรูปธรรมเกิดขึ้น มีปัญหาเรื่องสัญญา ให้อัยการแสดงความเห็นเพื่อให้เดินต่อไปได้
