ภายหลังจาก 'สำนักจุฬาราชมนตรี' ได้ออกเอกสารแถลงเป็นทางการว่า 'อาศิส พิทักษ์คุมพล' จุฬาราชมนตรีคนที่ 18 แห่งราชอาณาจักรไทย ได้กลับไปสู่ความเมตตาของอัลลอฮ์ (ถึงแก่อนิจกรรม) แล้ว เมื่อวันนี้ (22 ตุลาคม 2566) เวลา 10.32 น. โดยทางสำนักจุฬาราชมนตรีจะมีจัดพิธีละหมาดญะนาชะห์ (ละหมาดขอพร) ในวันจันทร์ที่ 23 ตุลาคม 2566 เวลา 10.00 น. ณ มัสยิดกลางประจำจังหวัดสงขลา เลขที่ 352 ถนนลพบุรีราเมศวร์ ตำบลคลองแห อำเภอหาดใหญ่ จังหวัดสงขลา
โดยประวัติของ 'อาคิส' ในเบื้องต้น เกิดวันที่ 6 มีนาคม 2490 อายุ 76 ปี สถานที่เกิด ตำบลหัวเขา อำเภอสิงหนคร จังหวัดสงขลา มีพี่น้องจำนวน 4 คน และเป็นบุตรของ 'มะแอ-นางน๊ะ' พิทักษ์คุมพล
ด้านการศึกษาจบจาก อัลมัดรอซะฮ์อัลนัซซอบีย๊ะฮ์ ต.บ้านนา อ.จะนะ จ.สงขลา และ อัลมัดรอซะฮ์อัลอัดรีซียะฮ์ ต.ตุยง อ.หนองจิก จ.ปัตตานี อาคิสมีความสามารถในการสื่อสารหลายภาษา ทั้ง ภาษาอาหรับ ยาวี,บาฮาซอ มาเลเซีย บรูไน และอินโดนีเซีย
สมรสกับ 'ร่อมิอ๊ะ พิทักษ์คุมพล' มีบุตรธิดารวมกัน 4 คน ประธานคณะกรรมการอิสลามประจำจังหวัดสงขลา (ปี พ.ศ.2530 – 2553) เคยมีบทบาทสำคัญทางศาสนาหลายตำแหน่ง อาทิ รองประธานคณะกรรมการกลางอิสลามแห่งประเทศไทย คนที่ 1 คณะกรรมการอิสระไต่สวนข้อเท็จจริงกรณีเหตุการณ์มัสยิดกรือเซะ - ตากใบ และประธานชมรมคณะกรรมการอิสลามประจำจังหวัด 14 จังหวัดภาคใต้
พร้อมทั้งยังเคยดำรงตำแหน่งสำคัญของรัฐสภาทั้ง สมาชิกวุฒิสภา (เมื่อปี 2539 – 2543) และคณะกรรมาธิการวิสามัญเพื่อสอบสวนและศึกษาสถานการณ์ความไม่สงบในจังหวัดชายแดนภาคใต้ วุฒิสภาอีกด้วย
อาคิส ยังมีผลงานทางด้านวิชาการและศาสนาออกมามากมาย อาทิ บทความ หรือหนังสือที่สำคัญ เช่น บทความการบริหารมัสยิด บันทึกการเดินทางครั้งยิ่งใหญ่และสำคัญที่สุดในชีวิต (การเดินทางไปประกอบพิธีฮัจญ์)
บทความปัญหาการแพร่ระบาดของยาเสพติดและแนวทางแก้ไขตามระบบอิสลาม และมาตรการทางสังคมเพื่อป้องกันและแก้ไขปัญหายาเสพติดในชุมชนมุสลิม (หุกมปากัต) พื้นที่ 7 จังหวัดภาคใต้ตอนล่าง (เฉพาะจังหวัดสงขลา) พ.ศ.2546 เป็นต้น
ทั้งนี้ ช่วงการที่อาคิสจะถึงแก่กรรมเพียง 1 วัน มีข่าวการเสียชีวิตของ 'เล๊าะ พิทักษ์คุมพล' น้องชายในสายเลือด อายุ 71 ปี ที่ถูก ชายวัย 47 ปี ที่เสพยาเสพทำร้ายโดยใช้อาวุธมีด จนถึงแก่อนิจกรรม ที่จังหวัดสงขลา
อย่างไรก็ตาม 'เศรษฐา ทวีสิน' นายกรัฐมนตรีและรัฐมนตรีว่าการกระทรวงการคลัง ได้แสดงความเสียใจต่อการจากไปของ 'จุฬาราชมนตรีคนที่ 18' ผ่าน 'ชัย วัชรงค์' โฆษกประจำสำนักนายกรัฐมนตรี แล้วตั้งแต่ช่วงเช้าที่ผ่านมา
