คณะกรรมการด้านประชาธิปไตย กระบวนการยุติธรรม และความเสมอภาคเท่าเทียม พรรคเพื่อไทย นำโดย ชัยเกษม นิติสิริ ประธานกรรมการด้านยุทธศาสตร์และทิศทางการเมืองฯ, ชูศักดิ์ ศิรินิล และ ภูมิธรรม เวชยชัย รองหัวหน้าพรรคเพื่อไทย ร่วมแถลงข่าวมติที่ประชุมคณะกรรมการด้านประชาธิปไตยฯ โดย ชูศักดิ์ ได้สรุป 4 ประเด็นหลัก ได้แก่
1. หากพรรคเพื่อไทย ชนะการเลือกตั้ง ได้จัดตั้งรัฐบาล จะเร่งดำเนินการให้มีการร่างรัฐธรรมนูญฉบับใหม่ โดยสภาร่างรัฐธรรมนูญ (ส.ส.ร.) ที่มาจากการเลือกตั้งของประชาชน โดยคณะรัฐมนตรีมีมติที่ประชุมคณะรัฐมนตรี ให้จัดทำรัฐธรรมนูญฉบับใหม่ โดยให้มีการทำประชามติเพื่อสอบถามความเห็นของพี่น้องประชาชนก่อน
2. จะฟื้นฟูศักดิ์ศรีความเป็นมนุษย์ขึ้นมาอีกครั้ง ด้วยการบรรจุเรื่องนี้ ในรัฐธรรมนูญฉบับใหม่ ในรัฐบาลพรรคเพื่อไทย หลังจากศักดิ์ศรีความเป็นมนุษย์ เคยบรรจุไว้ในรัฐธรรมนูญปี 2540 เมื่อถูกรัฐประหาร ไม่มีการบรรจุเรื่องนี้ในรัฐธรรมนูญฉบับต่อมาอีกเลย ทั้งนี้ เพื่อเป็นหลักประกันในสิทธิเสรีภาพและการใช้ชีวิตของพี่น้องประชาชนตามกฎหมาย ระเบียบ ข้อบังคับ และวิธีปฏิบัติ หากเรื่องใดที่ละเมิดศักดิ์ศรีความเป็นมนุษย์ ต้องได้รับการแก้ไข ศักดิ์ศรีความเป็นมนุษย์ถือเป็นเรื่องใหญ่ของพรรคเพื่อไทย เพราะถือเป็นหลักประกันให้กับพี่น้องประชาชนว่า บุคคลใดจะละเมิดศักดิ์ศรีความเป็นมนุษย์ของผู้อื่นไม่ได้
3. ศึกษาโครงสร้างที่ทำให้เกิดปัญหาความเหลื่อมล้ำ เพื่อให้เกิดความเสมอภาคเท่าเทียม เพราะขณะนี้ ความเหลื่อมล้ำ เป็นเรื่องใหญ่ในทางกฎหมาย และในทางปฏิบัติ ความเหลื่อมล้ำเป็นหนึ่งในหลักนิติธรรม (Rule of law) รวมถึงการเลือกปฏิบัติ ซึ่งเป็นปัญหาใหญ่ที่พรรคเพื่อไทย ให้ความสำคัญเป็นอย่างมาก ต้องมีการยกเลิก แก้ไข ปรับปรุง อย่างเร่งด่วน
4. จะปรับปรุงแก้ไขประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความอาญา หรือ ป.วิ.อาญาฯ เพื่อให้เป็นหลักประกันประชาชนในสิทธิเสรีภาพ โดยสิทธิการประกันตัวต้องเป็นหลัก การไม่ให้ประกันตัว ต้องเป็นข้อยกเว้นที่เขียนไว้โดยชัดเจน ว่าไม่ให้ประกันตัวในเรื่องใดบ้าง ควรละเว้นการใช้ดุลยพินิจที่กว้างขวาง โดยจะหลีกเลี่ยงการเขียนกฎหมายที่ตีความได้กว้างขวาง เพราะที่ผ่านมา ประชาชนต้องเผชิญกับการถูกคุมขังในศาลโดยไม่ได้รับการประกัน จากการใช้เหตุผลและดุลยพินิจที่กว้างขวาง
ขณะที่ ชัยเกษม กล่าวว่า คณะกรรมการชุดนี้มีความเห็นว่า 8 ปี ที่ผ่านมา ประชาชนมีความรู้สึกอย่างไรต่อการบังคับใช้กฎหมายที่รังแกประชาชนเป็นอย่างมาก จึงมีความเห็นว่า ต้องมีการฟื้นฟูกฎหมายที่เกี่ยวข้อง เพื่อปกป้องพี่น้องประชาชนให้เกิดความเสมอภาคเท่าเทียม และเปลี่ยนโครงสร้างกฎหมายให้ความเหลื่อมล้ำจางไป โดยเฉพาะหลักนิติธรรม (Rule of law) หลักประชาธิปไตย และการจับกุมคุมขัง
คณะกรรมการมีความเห็นพ้องตรงกันว่า ประชาธิปไตยในไทย มีปัญหา เพราะมีรัฐธรรมนูญที่มาจากผลพวงของการยึดอำนาจ ที่ประชาชนไม่เห็นชอบ หรือรัฐธรรมนูญสืบทอดอำนาจ รัฐธรรมนูญมีความสำคัญมาก ถือเป็นพื้นฐานของปกครองของประเทศ หากมีรัฐธรรมนูญที่ไม่เป็นประชาธิปไตย ไม่มีทางที่ประเทศไทยจะเป็นประชาธิปไตยได้ ทั้งนี้ พรรคเพื่อไทย มีความพยายามมาเป็นเวลานานในการผลักดันให้มีรัฐธรรมนูญฉบับใหม่ จาก ส.ส.ร.ที่มาจากการเลือกตั้งของประชาชน เมื่อนำเสนอต่อสภาผู้แทนราษฎร เห็นชอบแล้ว แต่วุฒิสภาไม่เห็นด้วย จึงนำมาสู่มติที่ประชุมในวันนี้ ซึ่งจะเป็นนโยบายที่ใช้ในการหาเสียงของพรรคเพื่อไทย
“ถ้าเราได้จัดตั้งรัฐบาล ไม่ต้องห่วง ทุกสิ่งที่เป็นเรื่องเร่งด่วน ทุกเรื่องที่เราออกมา ไม่ใช่เราคิดเอง เพราะเราได้รับการร้องเรียนจากประชาชน เรารวบรวมมาเป็นนโยบายเพื่อนำไปสู่การแก้ไขต่อไป” ชัยเกษม กล่าว
ด้าน ภูมิธรรม กล่าวว่า รัฐธรรมนูญถือเป็นการโครงสร้างพื้นฐานของการบังคับใช้กฎหมาย หากสามารถแก้ที่โครงสร้างรัฐธรรมนูญให้เป็นประชาธิปไตยได้ จะเป็นการสร้างพื้นฐานในการปรับในเรื่องอื่น ประมวลกฎหมาย ระเบียบ ข้อบังคับต่างๆ ขัดต่อหลักการขั้นพื้นฐาน จะถูกปรับเปลี่ยนให้เหมาะสม หรือยกเลิก ขึ้นอยู่กับสถานภาพของกฎหมายต่างๆ อีกครั้ง รัฐธรรมนูญเป็นหลักการที่คลุมทั้งหมด ส่วนในรายละเอียดจะมีการศึกษาต่อไป
ทั้งนี้ ภารกิจของเพื่อไทย ในสถานการณ์ปัจจุบันประชาชนต้องการการเปลี่ยนแปลง ผู้ที่จะนำไปสู่การเปลี่ยนแปลงได้คือประชาชน ส่วนพรรคเพื่อไทยเป็นเครื่องมือและกลไกที่จะนำไปสู่การเปลี่ยนแปลง ตอนนี้ปัญหาสำคัญของพี่น้องประชาชนกำลังเผชิญปัญหาเศรษฐกิจ กฎระเบียบ ที่ทำลายสิทธิเสรีภาพขั้นพื้นฐาน เป็นปัญหาเร่งด่วน ที่เราจะทำควบคู่กันไป พรรคเพื่อไทยจำเป็นต้องวางนโยบายหลักไว้ให้ผู้ที่เห็นด้วย เข้ามาร่วมอุดมการณ์กับเรา และเราพร้อมทำทันที
“เราคิดอะไร เราจะทำทันทีเมื่อเป็นรัฐบาล หลายเรื่องเป็นปัญหาเร่งด่วน เพื่อให้ประเทศมีหลัก Rule of law การปกครองประเทศ ต้องมีรัฐธรรมนูญที่เป็นประชาธิปไตยปกครองประเทศ และจะเป็นแนวปฏิบัติไปสู่เรื่องอื่นๆ ทั้งหมด” ภูมิธรรม กล่าว
1. หากพรรคเพื่อไทย ชนะการเลือกตั้ง ได้จัดตั้งรัฐบาล จะเร่งดำเนินการให้มีการร่างรัฐธรรมนูญฉบับใหม่ โดยสภาร่างรัฐธรรมนูญ (ส.ส.ร.) ที่มาจากการเลือกตั้งของประชาชน โดยคณะรัฐมนตรีมีมติที่ประชุมคณะรัฐมนตรี ให้จัดทำรัฐธรรมนูญฉบับใหม่ โดยให้มีการทำประชามติเพื่อสอบถามความเห็นของพี่น้องประชาชนก่อน
2. จะฟื้นฟูศักดิ์ศรีความเป็นมนุษย์ขึ้นมาอีกครั้ง ด้วยการบรรจุเรื่องนี้ ในรัฐธรรมนูญฉบับใหม่ ในรัฐบาลพรรคเพื่อไทย หลังจากศักดิ์ศรีความเป็นมนุษย์ เคยบรรจุไว้ในรัฐธรรมนูญปี 2540 เมื่อถูกรัฐประหาร ไม่มีการบรรจุเรื่องนี้ในรัฐธรรมนูญฉบับต่อมาอีกเลย ทั้งนี้ เพื่อเป็นหลักประกันในสิทธิเสรีภาพและการใช้ชีวิตของพี่น้องประชาชนตามกฎหมาย ระเบียบ ข้อบังคับ และวิธีปฏิบัติ หากเรื่องใดที่ละเมิดศักดิ์ศรีความเป็นมนุษย์ ต้องได้รับการแก้ไข ศักดิ์ศรีความเป็นมนุษย์ถือเป็นเรื่องใหญ่ของพรรคเพื่อไทย เพราะถือเป็นหลักประกันให้กับพี่น้องประชาชนว่า บุคคลใดจะละเมิดศักดิ์ศรีความเป็นมนุษย์ของผู้อื่นไม่ได้
3. ศึกษาโครงสร้างที่ทำให้เกิดปัญหาความเหลื่อมล้ำ เพื่อให้เกิดความเสมอภาคเท่าเทียม เพราะขณะนี้ ความเหลื่อมล้ำ เป็นเรื่องใหญ่ในทางกฎหมาย และในทางปฏิบัติ ความเหลื่อมล้ำเป็นหนึ่งในหลักนิติธรรม (Rule of law) รวมถึงการเลือกปฏิบัติ ซึ่งเป็นปัญหาใหญ่ที่พรรคเพื่อไทย ให้ความสำคัญเป็นอย่างมาก ต้องมีการยกเลิก แก้ไข ปรับปรุง อย่างเร่งด่วน
4. จะปรับปรุงแก้ไขประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความอาญา หรือ ป.วิ.อาญาฯ เพื่อให้เป็นหลักประกันประชาชนในสิทธิเสรีภาพ โดยสิทธิการประกันตัวต้องเป็นหลัก การไม่ให้ประกันตัว ต้องเป็นข้อยกเว้นที่เขียนไว้โดยชัดเจน ว่าไม่ให้ประกันตัวในเรื่องใดบ้าง ควรละเว้นการใช้ดุลยพินิจที่กว้างขวาง โดยจะหลีกเลี่ยงการเขียนกฎหมายที่ตีความได้กว้างขวาง เพราะที่ผ่านมา ประชาชนต้องเผชิญกับการถูกคุมขังในศาลโดยไม่ได้รับการประกัน จากการใช้เหตุผลและดุลยพินิจที่กว้างขวาง
ขณะที่ ชัยเกษม กล่าวว่า คณะกรรมการชุดนี้มีความเห็นว่า 8 ปี ที่ผ่านมา ประชาชนมีความรู้สึกอย่างไรต่อการบังคับใช้กฎหมายที่รังแกประชาชนเป็นอย่างมาก จึงมีความเห็นว่า ต้องมีการฟื้นฟูกฎหมายที่เกี่ยวข้อง เพื่อปกป้องพี่น้องประชาชนให้เกิดความเสมอภาคเท่าเทียม และเปลี่ยนโครงสร้างกฎหมายให้ความเหลื่อมล้ำจางไป โดยเฉพาะหลักนิติธรรม (Rule of law) หลักประชาธิปไตย และการจับกุมคุมขัง
คณะกรรมการมีความเห็นพ้องตรงกันว่า ประชาธิปไตยในไทย มีปัญหา เพราะมีรัฐธรรมนูญที่มาจากผลพวงของการยึดอำนาจ ที่ประชาชนไม่เห็นชอบ หรือรัฐธรรมนูญสืบทอดอำนาจ รัฐธรรมนูญมีความสำคัญมาก ถือเป็นพื้นฐานของปกครองของประเทศ หากมีรัฐธรรมนูญที่ไม่เป็นประชาธิปไตย ไม่มีทางที่ประเทศไทยจะเป็นประชาธิปไตยได้ ทั้งนี้ พรรคเพื่อไทย มีความพยายามมาเป็นเวลานานในการผลักดันให้มีรัฐธรรมนูญฉบับใหม่ จาก ส.ส.ร.ที่มาจากการเลือกตั้งของประชาชน เมื่อนำเสนอต่อสภาผู้แทนราษฎร เห็นชอบแล้ว แต่วุฒิสภาไม่เห็นด้วย จึงนำมาสู่มติที่ประชุมในวันนี้ ซึ่งจะเป็นนโยบายที่ใช้ในการหาเสียงของพรรคเพื่อไทย
“ถ้าเราได้จัดตั้งรัฐบาล ไม่ต้องห่วง ทุกสิ่งที่เป็นเรื่องเร่งด่วน ทุกเรื่องที่เราออกมา ไม่ใช่เราคิดเอง เพราะเราได้รับการร้องเรียนจากประชาชน เรารวบรวมมาเป็นนโยบายเพื่อนำไปสู่การแก้ไขต่อไป” ชัยเกษม กล่าว
ด้าน ภูมิธรรม กล่าวว่า รัฐธรรมนูญถือเป็นการโครงสร้างพื้นฐานของการบังคับใช้กฎหมาย หากสามารถแก้ที่โครงสร้างรัฐธรรมนูญให้เป็นประชาธิปไตยได้ จะเป็นการสร้างพื้นฐานในการปรับในเรื่องอื่น ประมวลกฎหมาย ระเบียบ ข้อบังคับต่างๆ ขัดต่อหลักการขั้นพื้นฐาน จะถูกปรับเปลี่ยนให้เหมาะสม หรือยกเลิก ขึ้นอยู่กับสถานภาพของกฎหมายต่างๆ อีกครั้ง รัฐธรรมนูญเป็นหลักการที่คลุมทั้งหมด ส่วนในรายละเอียดจะมีการศึกษาต่อไป
ทั้งนี้ ภารกิจของเพื่อไทย ในสถานการณ์ปัจจุบันประชาชนต้องการการเปลี่ยนแปลง ผู้ที่จะนำไปสู่การเปลี่ยนแปลงได้คือประชาชน ส่วนพรรคเพื่อไทยเป็นเครื่องมือและกลไกที่จะนำไปสู่การเปลี่ยนแปลง ตอนนี้ปัญหาสำคัญของพี่น้องประชาชนกำลังเผชิญปัญหาเศรษฐกิจ กฎระเบียบ ที่ทำลายสิทธิเสรีภาพขั้นพื้นฐาน เป็นปัญหาเร่งด่วน ที่เราจะทำควบคู่กันไป พรรคเพื่อไทยจำเป็นต้องวางนโยบายหลักไว้ให้ผู้ที่เห็นด้วย เข้ามาร่วมอุดมการณ์กับเรา และเราพร้อมทำทันที
“เราคิดอะไร เราจะทำทันทีเมื่อเป็นรัฐบาล หลายเรื่องเป็นปัญหาเร่งด่วน เพื่อให้ประเทศมีหลัก Rule of law การปกครองประเทศ ต้องมีรัฐธรรมนูญที่เป็นประชาธิปไตยปกครองประเทศ และจะเป็นแนวปฏิบัติไปสู่เรื่องอื่นๆ ทั้งหมด” ภูมิธรรม กล่าว
