เหตุการณ์ปะทะบริเวณชายแดนไทย–กัมพูชาที่เกิดขึ้นตั้งแต่วันที่ 16–24 กรกฎาคม 2568 ส่งผลให้ทั้งเจ้าหน้าที่ทหารและประชาชนในพื้นที่ได้รับบาดเจ็บและเสียชีวิต หลังฝ่ายกัมพูชาลักลอบเข้ามาวางกับระเบิดและเปิดฉากยิงใส่พื้นที่ฝั่งไทย รวมถึงสร้างความเสียหายต่อชุมชนพลเรือน เช่น ร้านค้า โรงพยาบาล และสถานที่สาธารณะในเขตชายแดน
กรมคุ้มครองสิทธิและเสรีภาพ กระทรวงยุติธรรม โดย ธีรยุทธ แก้วสิงห์ รองอธิบดีฯ และโฆษกกรม เปิดเผยเมื่อวันที่ 28 กรกฎาคม ว่า เหตุการณ์ดังกล่าวเข้าข่ายได้รับเงินช่วยเหลือเยียวยา ตาม พ.ร.บ.ค่าตอบแทนผู้เสียหายและค่าทดแทน และค่าใช้จ่ายแก่จำเลยในคดีอาญา พ.ศ.2544 และที่แก้ไขเพิ่มเติม พ.ศ.2559 โดยมีเงื่อนไขสำคัญ 3 ข้อ คือ
1. ผู้เสียหายถึงแก่ชีวิต บาดเจ็บ หรือเสียหายทางจิตใจ
2. เป็นผลจากการกระทำผิดอาญาของ “ผู้อื่น”
3. ผู้เสียหายไม่มีส่วนเกี่ยวข้องกับการกระทำผิด
ทั้งนี้ หากตำรวจรับแจ้งความ และออกเลขคดีอาญา จะถือว่าเข้าเงื่อนไขในการพิจารณา ซึ่งไม่จำเป็นต้องรอให้คดีถึงชั้นศาล หากพนักงานสอบสวนเห็นว่าผู้เสียหายไม่มีส่วนเกี่ยวข้อง คณะอนุกรรมการประจำจังหวัดสามารถพิจารณาจ่ายเงินช่วยเหลือได้เลย
สำหรับขั้นตอนการพิจารณาจะดำเนินการโดยคณะอนุกรรมการค่าตอบแทนฯ ซึ่งมี ผู้ว่าราชการจังหวัด เป็นประธาน และมียุติธรรมจังหวัดเป็นเลขานุการ พร้อมด้วยผู้แทนจากหลายภาคส่วน เช่น ตำรวจ อัยการ แพทย์ และตัวแทนภาคประชาชน
วงเงินเยียวยา สำหรับผู้เสียชีวิตจากเหตุรุนแรงครั้งนี้ อยู่ระหว่าง 110,000–200,000 บาท โดยแบ่งเป็น
• ค่าตอบแทนการเสียชีวิต 100,000 บาท
• ค่าจัดการศพ 20,000 บาท
• ค่าขาดอุปการะเลี้ยงดู 40,000 บาท
• ค่าชดเชยความเสียหายอื่น เช่น กรณีอุกฉกรรจ์ หรือสะเทือนขวัญ 40,000 บาท
ขณะที่ผู้บาดเจ็บสามารถรับค่ารักษาพยาบาลได้ไม่เกิน 40,000 บาท ค่าฟื้นฟูสมรรถภาพไม่เกิน 20,000 บาท ค่าขาดรายได้จากการทำงานไม่เกิน 1 ปี (ตามค่าแรงขั้นต่ำในจังหวัด) และค่าชดเชยความเสียหายอื่นไม่เกิน 50,000 บาท
ธีรยุทธ ยังระบุว่า พ.ต.อ.ทวี สอดส่อง รัฐมนตรีว่าการกระทรวงยุติธรรม ได้สั่งการให้เจ้าหน้าที่กรมคุ้มครองสิทธิฯ และยุติธรรมจังหวัด เร่งลงพื้นที่ชายแดนที่เกิดเหตุ ประสานกับหน่วยงานท้องถิ่นและศูนย์อพยพ เพื่อแจ้งสิทธิตามกฎหมาย และอำนวยความสะดวกในการยื่นคำขอเยียวยาให้ผู้เสียหายและครอบครัวโดยเร็ว
ทั้งนี้ ประชาชนและเจ้าหน้าที่ที่ได้รับผลกระทบจากเหตุปะทะชายแดนสามารถยื่นขอเงินเยียวยาได้ทันที โดยไม่ต้องรอให้คดีถึงศาล เพียงมีเลขคดีอาญาจากการแจ้งความที่สถานีตำรวจในพื้นที่ ซึ่งกรมคุ้มครองสิทธิฯ ได้เตรียมระบบรองรับและเร่งลงพื้นที่เพื่อให้การช่วยเหลืออย่างทั่วถึงแล้วในขณะนี้
