กระเตื้องขึ้นบ้าง! ดัชนีการรับรู้การทุจริตไทย ปี 65 ได้ 36 คะแนน รั้งอันดับ 101 ของโลก

นิวัติไชย เกษมมงคล เลขาธิการคณะกรรมการป้องกันและปราบปรามการทุจริตแห่งชาติ (ป.ป.ช.) ในฐานะโฆษกสำนักงาน ป.ป.ช. เปิดเผยว่าองค์กรเพื่อความโปร่งใสนานาชาติ (Transparency International: TI) เผยแพร่ผลการสำรวจดัชนีการรับรู้การทุจริต (Corruption Perceptions Index: CPI) ประจำปี 2565 (ปี 2022) ซึ่งประเทศไทย ได้คะแนนเพิ่มขึ้นจากปี 2564 (ปี 2021) เป็น 36 คะแนน อยู่ในอันดับที่ 101 จาก 180 ประเทศทั่วโลก และอยู่ในอันดับที่ 4 ของกลุ่มประเทศสมาชิกอาเซียน โดยเป็นการประเมินจาก 9 แหล่งข้อมูล แบ่งเป็น 
แหล่งข้อมูลที่ได้คะแนนเพิ่มขึ้นจำนวน 2 แหล่ง ได้แก่  

1. แหล่งข้อมูล IMD World Competitiveness Yearbook (IMD) ได้ 43 คะแนน (ปี 2021 ได้ 39 คะแนน) 
2. แหล่งข้อมูล World Economic Forum (WEF) ได้ 45 คะแนน (ปี 2021 ได้ 42 คะแนน) 

สืบเนื่องจากภาครัฐได้มีการลงโทษเจ้าหน้าที่รัฐที่เกี่ยวข้องกับสินบนอย่างจริงจัง พร้อมส่งเสริมให้มีการนำระบบเทคโนโลยีเข้ามาใช้ในการอนุมัติอนุญาตตามนโยบาย Digital Government ตลอดจนมีการเปิดเผยข้อมูลลงในระบบดิจิทัลอย่างต่อเนื่อง ทำให้ภาคประชาชนมีความตื่นตัวในการจับตามองการดำเนินการของหน่วยงานภาครัฐ จึงเกิดการมีส่วนร่วมระหว่างภาครัฐและภาคประชาชนในตรวจการดำเนินงานของหน่วยงานภาครัฐ   

ส่วนแหล่งข้อมูลที่คะแนนคงที่ 5 แหล่ง ได้แก่ 

1. แหล่งข้อมูล Varieties of Democracy Institute (V-DEM) ได้ 26 คะแนน (ปี 2021 ได้ 26 คะแนน) 
2. แหล่งข้อมูล Bertelsmann Stiftung Transformation Index (BF (TI)) ได้ 37 คะแนน (ปี 2021 ได้ 37 คะแนน) 
3. แหล่งข้อมูล Economist Intelligence Unit Country Risk Ratings (EIU) ได้ 37 คะแนน (ปี 2021 ได้ 37 คะแนน) 
4. แหล่งข้อมูล Global Insight Country Risk Ratings (GI) ได้ 35 คะแนน (ปี 2021 ได้ 35 คะแนน) 
5. แหล่งข้อมูล PRS International Country Risk Guide (PRS) ได้ 32 คะแนน (ปี 2021 ได้ 32 คะแนน) 

ซึ่งผู้ประเมินอาจเห็นว่า แม้ที่ผ่านมาประเทศไทยจะได้ให้ความสำคัญกับการแก้ไขปัญหาการทุจริต แต่ยังไม่สามารถแก้ไขปัญหาเหล่านี้ได้อย่างเป็นรูปธรรม 

ขณะที่แหล่งข้อมูลที่คะแนนลดลง 2 แหล่ง ได้แก่ 

1. แหล่งข้อมูล The Political and Economic Risk Consultancy (PERC) ได้ 35 คะแนน (ปี 2021 ได้ 36 คะแนน) 
2. แหล่งข้อมูล World Justice Project (WJP) ได้ 34 คะแนน (ปี 2021 ได้ 35 คะแนน) 

เนื่องจากผู้ประเมินมองว่า เจ้าหน้าที่ของรัฐยังรับรู้และถือปฏิบัติตามนโยบายของรัฐเกี่ยวกับการแยกแยะระหว่างผลประโยชน์ส่วนบุคคล และผลประโยชน์ส่วนรวม ไม่มากเท่าที่ควร รวมถึงยังคงมีการเปิดโอกาสให้เจ้าหน้าที่ของรัฐใช้ดุลยพินิจในการปฏิบัติหน้าที่ ตลอดจนขาดการผลักดันกฎหมายที่เกี่ยวข้องกับการต่อต้านการทุจริตอย่างจริงจัง เช่น พระราชบัญญัติว่าด้วยความผิดเกี่ยวกับการขัดกันระหว่างผลประโยชน์ส่วนบุคคลและผลประโยชน์ส่วนรวม เป็นต้น  

ทั้งนี้ องค์กรเพื่อความโปร่งใสนานาชาติ (TI) แนะนานาประเทศควรให้ความสำคัญในการตรวจสอบและถ่วงดุลอำนาจบริหาร ตุลาการ และนิติบัญญัติ รวมทั้งส่งเสริมสิทธิเสรีภาพทางสังคม ให้ประชาชนมีโอกาสเข้าถึงข้อมูลภาครัฐผ่านระบบสารสนเทศ การจำกัดการใช้อิทธิพลทางการเมือง ตลอดจนการเสริมสร้างความเข้มแข็งเกี่ยวกับการขัดกันแห่งผลประโยชน์ รวมถึงการรับมือกับปัญหาการทุจริตข้ามชาติในทุกรูปแบบ ทั้งนี้ ประเทศที่มีค่าดัชนีการรับรู้การทุจริตสูงควรให้ความร่วมมือกับต่างประเทศ ในเรื่องการต่อต้านสินบนข้ามชาติ ตลอดจนการติดตามทรัพย์สินคืน 

“สำนักงาน ป.ป.ช. ในฐานะที่องค์กรหลักในการป้องกันและปราบปรามการทุจริต พิจารณาแล้วเห็นว่าได้มีการดำเนินการตามหน้าที่และอำนาจที่อาจส่งผลกระทบต่อการยกระดับคะแนน CPI โดยตรง อาทิ การพัฒนาระบบเทคโนโลยีสารสนเทศและการสื่อสารเพื่อสนับสนุนงานด้านการปราบปรามการทุจริตและตรวจสอบทรัพย์สิน การพัฒนาระบบติดตามเรื่องร้องเรียนบนเว็บไซต์ของสำนักงาน ป.ป.ช. การพัฒนาระบบฐานข้อมูลอิเล็กทรอนิกส์ที่สามารถเชื่อมโยงข้อมูลระหว่างหน่วยงานเพื่อสนับสนุนการดำเนินงานปราบปรามการทุจริตและการตรวจสอบทรัพย์สิน เช่น ระบบฐานข้อมูลคดีทุจริต การส่งเสริมการมีส่วนร่วมของภาคประชาชนในการป้องกันและปราบปรามการทุจริต ผ่านชมรม STRONG จิตพอเพียงต้านทุจริต การจัดทำหลักสูตรต้านทุจริตศึกษา และการเสนอมาตรการ ข้อเสนอแนะเพื่อป้องกันการทุจริต  และประสานการร่วมมือกับหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง เพื่อบูรณาการการดำเนินงานในการส่งเสริมการยกระดับคะแนน CPI ของประเทศไทยให้เป็นไปตามเป้าหมายต่อไป” โฆษกสำนักงาน ป.ป.ช. ระบุ