เอดี รามา นายกรัฐมนตรีแอลเบเนียสร้างความฮือฮาด้วยการแต่งตั้งรัฐมนตรีที่สร้างจากปัญญาประดิษฐ์ (AI) ในคณะรัฐมนตรีชุดใหม่ เพื่อทำหน้าที่ปราบปรามการทุจริต โดยใช้ชื่อว่า ดิเอลลา (Diella) ซึ่งมีความหมายว่า ดวงอาทิตย์ ในภาษาแอลเบเนีย
นายกรัฐมนตรีรามายืนยันว่า ดิเอลลาจะเป็นสมาชิกคณะรัฐมนตรีที่ไม่มีตัวตนจริง แต่ถูกสร้างขึ้นในโลกเสมือนจริง โดยจะทำหน้าที่กำกับดูแลให้ “การจัดซื้อจัดจ้างภาครัฐปลอดการทุจริต 100%” และช่วยให้การทำงานของรัฐบาลรวดเร็วและโปร่งใสยิ่งขึ้น
ระบบการจัดซื้อจัดจ้างนำไปสู่เรื่องอื้อฉาวและการคอร์รัปชันในแอลเบเนียมายาวนาน ซึ่งผู้เชี่ยวชาญกล่าวว่าแอลเบเนียเป็นศูนย์กลางของแก๊งมิจฉาชีพที่แสวงหาช่องทางฟอกเงินจากการค้ายาเสพติดและอาวุธทั่วโลก และเป็นที่ที่การทุจริตได้แพร่กระจายไปยังช่องทางอำนาจต่างๆ โดยภาพลักษณ์ดังกล่าวทำให้การเข้าร่วมสหภาพยุโรปของแอลเบเนียมีความซับซ้อนมากขึ้น ซึ่งรามาต้องการให้สำเร็จภายในปี 2030 แต่นักวิเคราะห์ทางการเมืองกล่าวว่าอาจต้องใช้ความพยายามอย่างมาก
ดิเอลลาได้รับการพัฒนาร่วมกับ Microsoft โดยใช้เทคนิคและโมเดล AI ที่ทันสมัย เพื่อให้มั่นใจในความถูกต้องแม่นยำของการทำงาน นายกรัฐมนตรีรามาหวังว่าดิเอลลาจะช่วยทำลายอคติ ความกลัว และความแข็งกระด้างของระบบราชการ ทำให้กระบวนการบริหารงานภาครัฐมีประสิทธิภาพมากขึ้น
รัฐบาลไม่ได้ให้รายละเอียดว่าอาจมีมนุษย์กำกับดูแลดิเอลลาหรือไม่อย่างไร รวมทั้งไม่มีการกล่าวถึงความเสี่ยงที่ใครบางคนอาจควบคุมบอทปัญญาประดิษฐ์ได้
ก่อนหน้านี้ ดิเอลลาเคยเป็นผู้ช่วยเสมือนจริงในชุดแต่งกายพื้นบ้านของแอลเบเนีย ทำหน้าที่ช่วยเหลือประชาชนในการเข้าถึงเอกสารดิจิทัลกว่า 1 ล้านฉบับบนแพลตฟอร์มบริการสาธารณะ e-Albania
การแต่งตั้งรัฐมนตรี AI ครั้งนี้ก่อให้เกิดคำถามจากฝ่ายค้านว่าขัดต่อรัฐธรรมนูญหรือไม่ แต่คาดว่าจะมีกระบวนการทางกฎหมายเพื่อกำหนดสถานะของดิเอลลาอย่างเป็นทางการต่อไป
อย่างไรก็ดี ไม่ใช่ทุกคนจะเห็นด้วยกับไอเดียนี้ ผู้ใช้เฟซบุ๊กรายหนึ่งกล่าวว่า “แม้แต่ดิเอลลาก็จะทุจริตในแอลเบเนีย อีกรายกล่าวว่า “การขโมยจะยังคงดำเนินต่อไป และดิเอลลาจะถูกตำหนิ”
พรรคสังคมนิยมของนายกรัฐมนตรีรามาชนะการเลือกตั้งเป็นสมัยที่ 4 ติดต่อกัน และตั้งเป้าที่จะนำพาแอลเบเนียเข้าเป็นสมาชิกสหภาพยุโรปภายใน 5 ปี โดยหวังว่าจะเจรจาแล้วเสร็จภายในปี 2027 ท่ามกลางเสียงวิพากษ์วิจารณ์จากฝ่ายค้านที่มองว่าประเทศยังไม่พร้อม
Photo by Shutterstock
