นักรณรงค์อนุรักษ์สัตว์เรียกร้องให้ชาวอังกฤษ ‘อย่าไปเที่ยวสวนสัตว์ที่มีชื่อเสียง’ รวมไปถึงการเยี่ยมชมฮิปโปแคระอย่าง ‘หมูเด้ง’ เน็ตไอดอลที่ทั่วโลกรู้จักในสวนสัตว์เปิดเขาเขียว จังหวัดชลบุรี ซึ่งช่วยกระตุ้นรายได้ของสวนสัตว์ และเพิ่มจำนวนนักท่องเที่ยวเป็นสองเท่า
ทว่าองค์กรพิทักษ์สัตว์อย่าง ‘Born Free’ และ ‘PETA’ แสดงความกังวลว่าหมูเด้งจะได้รับผลกระทบเนื่องจากชื่อเสียงที่เป็นที่รู้จักในระดับโลก พวกเขาเตือนว่าฮิปโปแคระเป็นสัตว์ใกล้สูญพันธุ์ในป่า เป็นสัตว์ที่ชอบอยู่โดดเดี่ยว และหากินเวลากลางคืน พวกมันใช้เวลาส่วนใหญ่ในธรรมชาติ นอนหลับและซ่อนตัวในแม่น้ำ รอจนถึงเวลากลางคืนเพื่อหาอาหารในแหล่งที่อยู่อาศัยที่หลากหลาย
“สวนสัตว์เปิดเขาเขียวอ้างว่าเพาะพันธุ์สัตว์ในที่เลี้ยงเพื่อ ‘การอนุรักษ์’ แต่ยอมรับตามตรงว่า ธุรกิจเพาะพันธุ์สัตว์ที่ห่างไกลจากถิ่นกำเนิดของพวกมัน และกักขังพวกมันไว้นั้นก็เพื่อแสวงหากำไร...สวนสัตว์เปิดเขาเขียวเลี้ยงหมูเด้งในสวนสัตว์ที่ไม่ได้รับการรับรองของสวนสัตว์ในประเทศไทย หมูเด้งอาจจะตายที่นั่น มันจะรู้จักแต่กรงรกร้างของมันเท่านั้น และจะไม่มีวันได้สัมผัสกับความกว้าง ความหลากหลาย และความสะดวกสบายของแหล่งที่อยู่อาศัยตามธรรมชาติของมันในแอฟริกาตะวันตก” PETA กล่าว
ตัวอย่างอื่นๆ เช่น ‘เพสโต’ ลูกเพนกวินราชาตัวน้อยที่พิพิธภัณฑ์สัตว์น้ำซีไลฟ์ เมืองเมลเบิร์น ประเทศออสเตรเลียซึ่งได้รับความนิยมหลังจากที่นักร้องสาว เคธี เพอร์รี มาเยี่ยมชม แต่ Born Free กล่าวว่า เพสโตอาศัยอยู่ในกรงขนาดเล็กในร่มที่มีสระว่ายน้ำลึกเพียงประมาณ 2-3 เมตร ซึ่งห่างไกลจากสภาพแวดล้อมอันกว้างใหญ่ของทวีปแอนตาร์กติกาที่มันอาศัยอยู่
“เป็นเรื่องน่าวิตกกังวลที่หมูเด้งยังคงถูกใช้เป็นเครื่องมือในการส่งเสริมภาพลักษณ์และรายได้ของสวนสัตว์ ความนิยมของสัตว์ที่เป็น ‘ไอดอลดัง’ ทั้งทางออนไลน์และแบบพบหน้ากันนั้นสร้างความกังวลให้กับ Born Free อย่างมาก โดยเฉพาะอย่างยิ่งเนื่องจากผลกระทบเชิงลบต่อสวัสดิภาพของสัตว์ป่าเหล่านี้...การที่มีผู้มาเยี่ยมชมมากขึ้นอาจส่งผลกระทบเชิงลบต่อหมูเด้ง ทางสวนสัตว์จำเป็นต้องจำกัดจำนวนผู้มาเยี่ยมชม และขอให้ผู้มาเยี่ยมชมหยุดขว้างสิ่งของ หรือส่งเสียงดังเพื่อยั่วยุหมูเด้ง” คริส ลูอิส ผู้จัดการฝ่ายวิจัยและนโยบายการกักขังของ Born Free กล่าว
เขากล่าวต่อว่า “สัตว์ที่มีชื่อเสียงหลายตัวถูกสวนสัตว์ปฏิบัติราวกับเป็นสินค้า และถูกแสวงหากำไรก่อนที่ชื่อเสียงของพวกมันจะจางหายไปโดยแทบไม่มีประโยชน์ใดๆ ต่อสายพันธุ์สัตว์ในป่า...Born Free ขอเรียกร้องให้นักท่องเที่ยวและประชาชนทั่วไปอย่าทำให้สัตว์ที่ถูกกักขังอย่างหมูเด้งต้องทนทุกข์ทรมานต่อไป...”
ฮิปโปแคระเป็นสัตว์พื้นเมืองของแอฟริกาตะวันตกและถือเป็นสัตว์ใกล้สูญพันธุ์ ตามข้อมูลของ องค์การระหว่างประเทศเพื่อการอนุรักษ์ธรรมชาติ (IUCN) พบว่าปัจจุบันเหลือฮิปโปแคระเพียง 2,000-2,500 ตัวเท่านั้น
แต่จำนวนของพวกมันยังคงลดลงอย่างต่อเนื่อง เนื่องจากการตามล่าหาเนื้อสัตว์ป่าอย่างโหดร้ายและการทำลายแหล่งที่อยู่อาศัยของพวกมัน PETA กล่าวว่า “โครงการเพาะพันธุ์ไม่ได้ทำเพื่อปกป้องการอยู่รอดของสัตว์ใกล้สูญพันธุ์อย่างฮิปโปแคระ รวมถึงหมูเด้งและครอบครัวของมัน”
เจนนิเฟอร์ ไวท์ ผู้จัดการอาวุโสด้านสื่อและการสื่อสารของ PETA กล่าวว่า “การที่ลูกฮิปโปเกิดมาในกรงขังนั้นไม่ใช่เรื่องน่ารักเลยสำหรับสัตว์อย่างหมูเด้ง ซึ่งโดยปกติจะหลีกเลี่ยงการสัมผัสกับมนุษย์และใช้เวลาส่วนใหญ่ในน้ำ ชีวิตในกรงคอนกรีตนั้นไม่มีความหมายเลย หากสวนสัตว์อนุญาตให้ Peta Asia อำนวยความสะดวกในการย้ายหมูเด้งไปยังเขตรักษาพันธุ์สัตว์ที่มีชื่อเสียง ทางองค์กรก็ยินดีที่จะช่วยเหลือ”
ทั้งนี้ ณรงค์วิทย์ ชดช้อย ผู้อำนวยการสวนสัตว์ เปิดเผยกับสื่อมวลชนท้องถิ่นก่อนหน้านี้ว่า “สวนสัตว์แห่งนี้จะดูแลสวัสดิภาพและคุณภาพชีวิตของสัตว์ทั้ง 2,000 ตัวให้ดี”
(Photo by Lillian SUWANRUMPHA / AFP)
