‘Silver Delivery’ อาชีพใหม่ของวัยเกษียณ เขย่าปม ‘สูงวัยขึ้นรถไฟฟรี’ ในเกาหลีใต้

17 ก.พ. 2566 - 14:09

  • การนั่งรถไฟใต้ดินฟรีเป็นสิทธิพิเศษที่ผู้ที่มีอายุ 65 ปีขึ้นไปชื่นชอบ และใช้มาเป็นเวลากว่า 4 ทศวรรษ นอกจากนี้ยังได้รับการยกย่องว่า นโยบายดังกล่าวทำให้ผู้สูงอายุมีความกระตือรือร้น

  • สิ่งเหล่านี้ได้กลายเป็นประเด็นที่สร้างความปวดให้ทางการเมือง เนื่องจากประชากรของเกาหลีใต้มีอายุเพิ่มขึ้นอย่างรวดเร็วและค่าใช้จ่ายในการดำเนินการของรถไฟใต้ดินก็พุ่งสูงขึ้น

S_Korea_free_subway_elderly_political_headache_SPACEBAR_Hero_d0321778c0.jpeg
ในทุกๆ วัน ‘พัคกยองซุน’ วัย 71 ปีจะส่งดอกไม้ เอกสาร และพัสดุต่างๆ ไปทั่วกรุงโซล ซึ่งเป็นงานที่ได้รับความนิยมในหมู่ผู้สูงอายุที่มีสิทธิ์ขึ้นรถไฟใต้ดินของเมืองได้ฟรี 

งานดังกล่าว มีชื่อว่า ‘ซิลเวอร์ เดลิเวอรี’ (Silver Delivery หรือการส่งของโดยผู้สูงวัย) ในเกาหลีใต้ ที่สร้างรายได้ให้กับ พัคกยองซุนที่เคยประกอบอาชีพเป็นเจ้าของแผงขายของในตลาดได้สูงถึง 7 แสนวอน หรือราว 18,000 บาทต่อเดือนเลยทีเดียว ซึ่งบริษัทที่พัคกยองซุนทำงานอยู่นั้น เป็นเพียงหนึ่งในอีก 20 กว่าบริษัทในโซลเท่านั้น  

“มันสนุก และดีต่อสุขภาพของผม แต่พูดตามตรงนะ ผมจะไม่ทำหรอกถ้ารถไฟใต้ดินไม่ฟรี เพราะผมคงแทบไม่ได้อะไรเลย” พัคกยองซุนกล่าวกับ Reuters  

การนั่งรถไฟใต้ดินฟรีเป็นสิทธิพิเศษที่ผู้ที่มีอายุ 65 ปีขึ้นไปชื่นชอบ และใช้มาเป็นเวลากว่า 4 ทศวรรษ นอกจากนี้ยังได้รับการยกย่องว่า เป็นนโยบายที่ทำให้ผู้สูงอายุมีความกระตือรือร้น อย่างไรก็ตาม 

ทว่าขณะนี้ นโยบายนี้กำลังสร้างความปวดหัวให้กับรัฐบาลเกาหลีใต้ เนื่องจากประชากรของเกาหลีใต้มีอายุเพิ่มขึ้นอย่างรวดเร็ว และค่าใช้จ่ายในการดำเนินการของรถไฟใต้ดินก็พุ่งสูงขึ้น 

แม้ว่าจะยังไม่มีการพูดถึงการยกเลิกนโยบายนี้โดยสิ้นเชิง แต่บางเมืองที่ให้บริการรถไฟใต้ดินกำลังขู่ว่าจะขึ้นค่าโดยสารหรือยกเลิกอายุที่เข้าเกณฑ์ เว้นแต่รัฐบาลแห่งชาติจะแบกรับค่าใช้จ่ายบางส่วน ขณะที่กระทรวงการคลังได้คัดค้านเรื่องนี้อย่างเด็ดขาด 

ข้อพิพาทดังกล่าวเป็นส่วนหนึ่งของความท้าทายที่กว้างขึ้นสำหรับเกาหลีใต้ ซึ่งเป็นประเทศที่มีเศรษฐกิจใหญ่เป็นอันดับ 4 ของเอเชีย ซึ่งค่าใช้จ่ายด้านสวัสดิการผู้สูงอายุพุ่งสูงขึ้น และเกิดขึ้นท่ามกลางการถกเถียงเรื่องการเพิ่มอายุเกษียณจาก 60 ปี และวิธีประกันระบบบำเหน็จบำนาญแห่งชาติที่ยั่งยืน 

ข้อพิพาทดังกล่าวยังทำให้ประธานาธิบดี ยุนซอกยอล ของเกาหลีใต้ ตกอยู่ในความลังเลใจอีกด้วย เนื่องจากเขาสัญญาว่าจะรวมบัญชีการเงินเมื่อเข้ารับตำแหน่งในเดือนพฤษภาคม แต่ยังนับผู้มีสิทธิเลือกตั้งสูงอายุเป็นฐานสนับสนุนที่สำคัญ 

ผู้บริโภคไม่พอใจกับอัตราเงินเฟ้อที่สูงที่สุดในรอบ 24 ปี การขึ้นราคาสาธารณูปโภคที่สูงลิ่ว และเศรษฐกิจที่หดตัวครั้งแรกในรอบกว่า 2 ปีในไตรมาสที่แล้ว 

สมาชิกบางคนในพรรคพลังประชาชนของเขาเตือนว่าการลดราคารถไฟใต้ดินสำหรับผู้สูงอายุจะไม่ช่วยเอื้อโอกาสของพวกเขาในการเลือกตั้งรัฐสภาในปีหน้า

นับวันนโยบายที่ให้ผู้สูงอายุขึ้นรถไฟใต้ดินฟรีก็มีแต่จะแย่ลง

ตามรายงานของสำนักงานสถิติของประเทศ ระบุว่า มากกว่า 18% ของประชากรเกาหลีใต้ 51 ล้านคนมีอายุ 65 ปีขึ้นไป สัดส่วนดังกล่าวคาดว่าจะสูงถึง 30% ในปี 2035 และ 40% ในปี 2050  

ในเขตกรุงโซลซึ่งมีประชากรเกือบ 3.7 ล้านคนที่มีอายุตั้งแต่ 65 ปีขึ้นไป มีผู้เดินทางฟรีมากกว่า 233 ล้านครั้งในปีที่แล้ว นั่นทำให้ Seoul Metro มีค่าใช้จ่ายในส่วนนี้ถึง 3.15 แสนล้านวอน หรือราว 8.6 พันล้านบาท ซึ่งคิดเป็น 30% ของหนี้ทั้งหมด 

เพื่อแก้ปัญหานี้ ทางการกรุงโซลได้เปิดเผยแผนการในเดือนธันวาคมที่จะขึ้นค่าโดยสารรถไฟใต้ดินเป็นครั้งแรกนับตั้งแต่ปี 2015 ซึ่งจะขึ้นมากถึง 30% แม้ว่าการนั่งฟรีสำหรับผู้สูงอายุจะยังคงอยู่ 

การปรับขึ้นค่าโดยสารตามแผนจะลดลงได้ก็ต่อเมื่อ "มีความช่วยเหลือจากรัฐเป็นอย่างน้อย" นายกเทศมนตรี โอ เซฮุน กล่าวในการแถลงข่าวเมื่อสัปดาห์ที่แล้ว โดยระบุว่า นโยบายการโดยสารฟรีถูกกำหนดขึ้นในเมืองต่างๆ โดยอดีตผู้นำเผด็จการทหาร ชุน ดูฮวาน ต้นทศวรรษ 1980 

ในส่วนของกระทรวงการคลังกล่าวว่าได้ให้ทุนสนับสนุนในการสร้างและปรับปรุงระบบรถไฟใต้ดิน และเมืองต่างๆ ควรจัดการกับค่าใช้จ่ายในการดำเนินการ 

“ในกรณีของกรุงโซล ในความเป็นจริงแล้วพวกเขามีฐานะทางการเงินที่มั่นคงกว่าประเทศมาก และจากสถานการณ์นั้น ผมคิดว่าเป็นการเกินไปหน่อยที่จะขอให้รัฐรับผิดชอบในเรื่องนี้” รัฐมนตรีช่วยว่าการกระทรวงการคลัง บังคีซุน กล่าว 

แทกู เมืองใหญ่ทางตะวันออกเฉียงใต้ของเกาหลีใต้ กล่าวเมื่อเร็วๆ นี้ว่าจะพิจารณาเพิ่มอายุขั้นต่ำที่เข้าเกณฑ์ทีละน้อยเป็น 70 ปี ส่วนอีกเมืองหนึ่งคือแทจอน กำลังพิจารณานโยบายที่คล้ายกัน 

ชาวเกาหลีใต้ 60% สนับสนุนการเพิ่มอายุขั้นต่ำสำหรับสิทธิประโยชน์ของผู้สูงอายุ ซึ่งรวมถึงการนั่งรถไฟใต้ดินฟรีเป็นผู้ที่อายุ 70 ปี ตามผลสำรวจของแกลลัปที่เผยแพร่เมื่อสัปดาห์ที่แล้ว มี 34% ที่ต่อต้านนโยบายนี้ 

ขณะที่กระทรวงสวัสดิการจะทบทวนว่า รัฐบาลท้องถิ่นมีสิทธิ์เปลี่ยนระดับอายุขั้นต่ำหรือไม่

เรื่องเด่นประจำสัปดาห์