สำนักข่าว Reuters รายงานว่า ไทยเป็นเจ้าภาพจัดการเจรจาระดับภูมิภาคเมื่อวันพฤหัสบดี (22 ธ.ค.) ที่ผ่านมา เพื่อหารือเกี่ยวกับวิกฤตการณ์ในเมียนมาที่อยู่ภายใต้การดูแลของกองทัพ รวมทั้งการปรากฏตัวในระดับนานาชาติที่หายากของรัฐมนตรีรัฐบาลทหาร แต่สมาชิกหลักของสมาคมประชาชาติแห่งเอเชียตะวันออกเฉียงใต้หลายคนไม่เข้าร่วมแม้ว่าจะได้รับคำเชิญก็ตาม
การประชุมมีขึ้น 1 วันหลังจากคณะมนตรีความมั่นคงแห่งสหประชาชาติลงมติเกี่ยวกับเมียนมาเป็นครั้งแรกในรอบ 74 ปี โดยเรียกร้องให้ยุติความรุนแรงและให้รัฐบาลทหารปล่อยตัวผู้ถูกคุมขังทางการเมืองทั้งหมด
การประชุมอย่างไม่เป็นทางการครั้งนี้ มีรัฐมนตรีช่วยว่าการกระทรวงการต่างประเทศของเมียนมา ลาว กัมพูชา และเวียดนามเข้าร่วมการเจรจาที่จัดโดยรัฐมนตรีต่างประเทศของไทย
จากรายงานระบุเพิ่มเติมว่า ไม่มีตัวแทนจากมาเลเซีย ฟิลิปปินส์ อินโดนีเซีย และสิงคโปร์ ซึ่งเป็นกลุ่มที่วิพากษ์วิจารณ์รัฐบาลทหารมากที่สุดในสมาคมประชาชาติแห่งเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ เข้าร่วมการประชุม
อย่างไรก็ดี ไม่มีการรายงานผลลัพธ์ที่เป็นรูปธรรมจากการหารือ ซึ่งฝ่ายไทยระบุว่า มุ่งเน้นไปที่ความช่วยเหลือด้านมนุษยธรรมและหาวิธีดำเนินการตามแผนสันติภาพของอาเซียนที่เรียกว่า ‘ฉันทามติ 5 ข้อ’
ชาติอาเซียนทั้ง 10 ชาติต่างก็มีความคิดเห็นไม่ตรงกันว่าจะร่วมสังฆกรรมกับกองทัพเมียนมาที่เข้ายึดอำนาจเมื่อวันที่ 1 กุมภาพันธ์ปีที่แล้ว (2021) ซึ่งทำให้เมียนมาจมดิ่งลงสู่ความขัดแย้งและเศรษฐกิจตกต่ำหรือไม่
ทั้งนี้ ที่ผ่านมานายพลของเมียนมาร์ถูกห้ามไม่ให้เข้าร่วมการประชุมระดับสูงของอาเซียน เนื่องจากไม่ปฏิบัติตามคำสัญญาเมื่อปีที่แล้วที่จะเริ่มพูดคุยกับฝ่ายตรงข้ามซึ่งนำโดย ออง ซาน ซูจี
ขณะที่ วันนา หม่อง ลวิน รัฐมนตรีกระทรวงการต่างประเทศของเมียนมาเข้าร่วมการประชุมพร้อมกับ คัน ซอ รัฐมนตรีกระทรวงการลงทุนและความสัมพันธ์ทางเศรษฐกิจต่างประเทศ และโก โก หล่าย รัฐมนตรีกระทรวงความร่วมมือระหว่างประเทศ
กระทรวงการต่างประเทศของเมียนมาได้อธิบายถึง ‘กิจกรรมการก่อการร้าย’ ของกองทหารรักษาการณ์กองกำลังป้องกันประชาชน (PDF) ฝ่ายค้านที่เกี่ยวข้องกับรัฐบาลเอกภาพแห่งชาติ (NUG) ซึ่งถูกขับไล่
“ดังนั้น คณะผู้แทนเมียนมาจึงเรียกร้องให้ประเทศสมาชิกอาเซียนประณามกิจกรรมการก่อการร้ายของ NUG และ PDF พร้อมทั้งกีดกันการสนับสนุนทางศีลธรรม วัสดุ และการเงินสำหรับองค์กรก่อการร้าย” แถลงการณ์ระบุ
ทั้งนี้ มาเลเซียและฟิลิปปินส์ยืนยันที่จะไม่เข้าร่วมการประชุมที่กรุงเทพฯ แต่ไม่ได้ให้รายละเอียดเพิ่มเติม ขณะที่อินโดนีเซียและเวียดนาม ระบุว่า นักการทูตระดับสูงของพวกเขากำลังยุ่งอยู่กับการเยือนกรุงจาการ์ตาอย่างเป็นทางการของประธานาธิบดีเวียดนาม ส่วนสิงคโปร์ไม่ได้ตอบสนองต่อคำร้องขอความคิดเห็นแต่อย่างใด
อย่างไรก็ตาม แหล่งข่าวทางการทูตรายหนึ่งที่ปฏิเสธที่จะระบุตัวตนได้อ่านจดหมายที่พวกเขากล่าวว่าเป็นจดหมายที่ลงนามโดยรัฐมนตรีต่างประเทศของสิงคโปร์ถึงเจ้าภาพ ซึ่งคัดค้านการประชุมเนื่องจากอาเซียนตกลงที่จะไม่ให้รัฐบาลทหารเข้าร่วมการประชุมดังกล่าว Reuters ไม่สามารถยืนยันเนื้อหาของจดหมายดังกล่าว
แหล่งข่าวเปิดเผยว่า จดหมายของสิงคโปร์ระบุว่า “การประชุมใดๆ ที่จัดภายใต้อาเซียน ทั้งแบบเป็นทางการและไม่เป็นทางการ ไม่ควรเบี่ยงเบนไปจากการตัดสินใจนี้”
การประชุมมีขึ้น 1 วันหลังจากคณะมนตรีความมั่นคงแห่งสหประชาชาติลงมติเกี่ยวกับเมียนมาเป็นครั้งแรกในรอบ 74 ปี โดยเรียกร้องให้ยุติความรุนแรงและให้รัฐบาลทหารปล่อยตัวผู้ถูกคุมขังทางการเมืองทั้งหมด
การประชุมอย่างไม่เป็นทางการครั้งนี้ มีรัฐมนตรีช่วยว่าการกระทรวงการต่างประเทศของเมียนมา ลาว กัมพูชา และเวียดนามเข้าร่วมการเจรจาที่จัดโดยรัฐมนตรีต่างประเทศของไทย
จากรายงานระบุเพิ่มเติมว่า ไม่มีตัวแทนจากมาเลเซีย ฟิลิปปินส์ อินโดนีเซีย และสิงคโปร์ ซึ่งเป็นกลุ่มที่วิพากษ์วิจารณ์รัฐบาลทหารมากที่สุดในสมาคมประชาชาติแห่งเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ เข้าร่วมการประชุม
อย่างไรก็ดี ไม่มีการรายงานผลลัพธ์ที่เป็นรูปธรรมจากการหารือ ซึ่งฝ่ายไทยระบุว่า มุ่งเน้นไปที่ความช่วยเหลือด้านมนุษยธรรมและหาวิธีดำเนินการตามแผนสันติภาพของอาเซียนที่เรียกว่า ‘ฉันทามติ 5 ข้อ’
ชาติอาเซียนทั้ง 10 ชาติต่างก็มีความคิดเห็นไม่ตรงกันว่าจะร่วมสังฆกรรมกับกองทัพเมียนมาที่เข้ายึดอำนาจเมื่อวันที่ 1 กุมภาพันธ์ปีที่แล้ว (2021) ซึ่งทำให้เมียนมาจมดิ่งลงสู่ความขัดแย้งและเศรษฐกิจตกต่ำหรือไม่
ทั้งนี้ ที่ผ่านมานายพลของเมียนมาร์ถูกห้ามไม่ให้เข้าร่วมการประชุมระดับสูงของอาเซียน เนื่องจากไม่ปฏิบัติตามคำสัญญาเมื่อปีที่แล้วที่จะเริ่มพูดคุยกับฝ่ายตรงข้ามซึ่งนำโดย ออง ซาน ซูจี
ขณะที่ วันนา หม่อง ลวิน รัฐมนตรีกระทรวงการต่างประเทศของเมียนมาเข้าร่วมการประชุมพร้อมกับ คัน ซอ รัฐมนตรีกระทรวงการลงทุนและความสัมพันธ์ทางเศรษฐกิจต่างประเทศ และโก โก หล่าย รัฐมนตรีกระทรวงความร่วมมือระหว่างประเทศ
กระทรวงการต่างประเทศของเมียนมาได้อธิบายถึง ‘กิจกรรมการก่อการร้าย’ ของกองทหารรักษาการณ์กองกำลังป้องกันประชาชน (PDF) ฝ่ายค้านที่เกี่ยวข้องกับรัฐบาลเอกภาพแห่งชาติ (NUG) ซึ่งถูกขับไล่
“ดังนั้น คณะผู้แทนเมียนมาจึงเรียกร้องให้ประเทศสมาชิกอาเซียนประณามกิจกรรมการก่อการร้ายของ NUG และ PDF พร้อมทั้งกีดกันการสนับสนุนทางศีลธรรม วัสดุ และการเงินสำหรับองค์กรก่อการร้าย” แถลงการณ์ระบุ
ทั้งนี้ มาเลเซียและฟิลิปปินส์ยืนยันที่จะไม่เข้าร่วมการประชุมที่กรุงเทพฯ แต่ไม่ได้ให้รายละเอียดเพิ่มเติม ขณะที่อินโดนีเซียและเวียดนาม ระบุว่า นักการทูตระดับสูงของพวกเขากำลังยุ่งอยู่กับการเยือนกรุงจาการ์ตาอย่างเป็นทางการของประธานาธิบดีเวียดนาม ส่วนสิงคโปร์ไม่ได้ตอบสนองต่อคำร้องขอความคิดเห็นแต่อย่างใด
อย่างไรก็ตาม แหล่งข่าวทางการทูตรายหนึ่งที่ปฏิเสธที่จะระบุตัวตนได้อ่านจดหมายที่พวกเขากล่าวว่าเป็นจดหมายที่ลงนามโดยรัฐมนตรีต่างประเทศของสิงคโปร์ถึงเจ้าภาพ ซึ่งคัดค้านการประชุมเนื่องจากอาเซียนตกลงที่จะไม่ให้รัฐบาลทหารเข้าร่วมการประชุมดังกล่าว Reuters ไม่สามารถยืนยันเนื้อหาของจดหมายดังกล่าว
แหล่งข่าวเปิดเผยว่า จดหมายของสิงคโปร์ระบุว่า “การประชุมใดๆ ที่จัดภายใต้อาเซียน ทั้งแบบเป็นทางการและไม่เป็นทางการ ไม่ควรเบี่ยงเบนไปจากการตัดสินใจนี้”



