ครบรอบปีแผ่นดินไหวขยะ กัมปาลา ผู้รอดชีวิตยังไม่ได้รับค่าชดเชย

เหตุการณ์ถล่มของหลุมฝังกลบขยะคิเตซี (Kiteezi) ในกรุงกัมปาลา ประเทศยูกันดา เมื่อวันที่ 9 สิงหาคม 2024 ที่ผ่านมา ส่งผลให้ 35 คนเสียชีวิต ขณะที่ผู้รอดชีวิตยังคงเผชิญความยากลำบากและรอรับการชดเชยจากรัฐบาลที่ยังไม่เป็นผล

ซามฮอลล์ นันซัมบา อายุ 31 ปี หนึ่งในผู้รอดชีวิต เล่าถึงวินาทีที่เกิดเหตุว่าคิดว่าเป็นเสียงเครื่องบิน จนกระทั่งได้ยินเสียงกรีดร้องและเห็นกองขยะขนาดยักษ์กำลังพุ่งใส่ จึงรีบคว้าตัวลูกๆ หนีไป และรอดตายได้อย่างหวุดหวิด

หลุมฝังกลบขยะเกินพิกัดมานาน

หลุมฝังกลบขยะคิเตซี เป็นแหล่งทิ้งขยะใหญ่ที่สุดในกัมปาลา เริ่มใช้งานตั้งแต่ปี 1996 รองรับขยะวันละ 2,500 ตัน แม้เจ้าหน้าที่เมืองจะแนะนำให้ปิดตั้งแต่ปี 2015 เนื่องจากเต็มพิกัดแล้ว แต่ขยะก็ยังคงถูกส่งมาต่อเนื่อง

อีวาน บัมเวยานา นักวิชาการด้านธรณีสารสนเทศจากมหาวิทยาลัยมาเกเรเร ระบุว่าเหตุการณ์ที่เกิดขึ้นสามารถหลีกเลี่ยงได้ หลุมฝังกลบถูกทับถมเป็นแนวดิ่ง เพียงแค่ 10 ปี กองขยะมีความสูงประมาณ 30 เมตร ฝนที่ตกในเช้าวันนั้นซึมเข้าไปในรอยแตก ก่อให้เกิดการถล่มครั้งร้ายแรง

ผู้รอดชีวิตยังอยู่ในความทุกข์ยาก

ตัวเลขบ้านเรือนที่ถูกทำลายมีความแตกต่างตามแหล่งข้อมูล หลายสิบหลังหายไปในวันเกิดเหตุ และอีกหลายหลังถูกทำลายระหว่างการค้นหาศพ โฆษกกาชาดระบุว่าผู้ไร้ที่อยู่ 233 คนส่วนใหญ่ยังไม่ได้รับเงินชดเชย

ชาเดีย นันยองโก อายุ 29 ปี บ้านถูกฝังใต้ขยะ ปัจจุบันต้องอยู่ในห้องเดียวกับสมาชิกครอบครัวอีก 6 คน กินวันละ 1 มื้อ กลางคืนต้องนอนเบียดเสียดกันบนที่นอน 2 ผืนที่วางบนพื้น เธอกล่าวว่า ‘อธิษฐานขอให้พระเจ้าส่งเงินมา เพราะสถานการณ์นี้ไม่ง่ายเลย’

ความเสี่ยงยังคงอยู่

แม้จะไม่ได้ใช้งานอย่างเป็นทางการแล้ว หลุมฝังกลบยังคงปล่อยก๊าซมีเทน ทำให้เกิดไฟไหม้ในเดือนกุมภาพันธ์และมิถุนายน คนในพื้นที่ยังคงแอบขึ้นไปเก็บขวดพลาสติกขายเลี้ยงชีพ บัมเวยานาเตือนว่า ไม่แปลกใจถ้ามีการถล่มครั้งที่สอง

หน่วยงานกรุงกัมปาลา (KCCA) แจ้งว่าจะจ่ายเงินชดเชยในเดือนกันยายน และได้เลือกพื้นที่ฝังกลบแห่งใหม่ในเขตมปิกิ ห่างจากใจกลางเมืองประมาณ 30 กิโลเมตร อย่างไรก็ตาม องค์การป่าไม้แห่งชาติกล่าวหาว่าพื้นที่ดังกล่าวบุกรุกป่าสงวนและพื้นที่ชุ่มน้ำ และเจ้าหน้าที่เมืองเริ่มทิ้งขยะโดยไม่แจ้งให้ทราบ