ผู้คนหลายสิบคนเสียชีวิตและอีกหลายร้อยคนติดโรคคล้าย ‘ไข้หวัดใหญ่’ ที่เรียกว่า ‘โรค X’ ซึ่งตรวจพบครั้งแรกในพื้นที่ห่างไกลของสาธารณรัฐประชาธิปไตยคองโกเมื่อปลายเดือนตุลาคม 2024
องค์กรด้านสุขภาพระหว่างประเทศและทางการคองโกได้ส่งคณะทำงานไปตรวจสอบ แต่ยังไม่สามารถระบุสาเหตุได้ อาการของผู้ที่ติดเชื้อมักจะมีอาการไข้ ปวดศีรษะ ไอ น้ำมูกไหล ปวดเมื่อยตามตัว
อัตราการเสียชีวิตที่สูงและจำนวนผู้ป่วยที่ตรวจพบในช่วงเวลาสั้นๆ ทำให้เกิดความกังวลเกี่ยวกับการอุบัติขึ้นของเชื้อโรคชนิดใหม่ที่อาจแพร่กระจายในวงกว้าง และสถานการณ์นี้ยังเกิดขึ้นเพียงไม่กี่ปีหลังจากที่โควิด-19 ทำให้ประเทศต่างๆ ต้องปิดพรมแดน และทำให้เศรษฐกิจ รวมถึงสังคมหยุดชะงัก
สาเหตุที่เป็นไปได้คืออะไร?
จนถึงขณะนี้ยังไม่มีการทดสอบที่แน่ชัด แต่ในตอนนี้ องค์การอนามัยโลก (WHO) เผยว่าโรคปอดบวมเฉียบพลัน ไข้หวัดใหญ่ โควิด-19 โรคหัด และมาลาเรีย เป็นปัจจัยที่อาจทำให้เกิดโรค X ได้
นอกจากนี้ ยังเป็นไปได้ที่โรคมากกว่าหนึ่งโรคมีส่วนทำให้ผู้คนป่วยและเสียชีวิต นอกจากนี้ แหล่งสะสมไวรัสจำนวนมากที่แพร่ระบาดในสัตว์ป่าถือเป็นแหล่งที่อาจก่อให้เกิดโรคใหม่ได้ เนื่องจากไวรัสอาจแพร่ระบาดไปยังสิ่งมีชีวิตชนิดอื่น รวมถึงมนุษย์ ทำให้เกิดการติดเชื้อที่มนุษย์ไม่มีภูมิคุ้มกัน
ผู้คนควรกังวลขนาดไหน?
อาจยังเร็วเกินไปที่จะบอกว่ามันน่ากังวลแค่ไหน...เพราะจนถึงขณะนี้ มีการตรวจพบผู้ป่วยเฉพาะในคองโกเท่านั้น และยังไม่มีข้อบ่งชี้ว่าการระบาดได้แพร่กระจายไปไกลกว่าเขตปานซี ซึ่งไม่ได้อยู่บนเส้นทางขนส่งหลักหรือไม่
แต่โรคนี้ดูเหมือนจะร้ายแรงสำหรับผู้ที่ติดเชื้อ โดยเฉพาะในเด็กเล็กที่มีความเสี่ยง ผู้ที่ติดเชื้อทั้งหมดมีอาการขาดสารอาหารอย่างรุนแรง และส่วนใหญ่มีอายุน้อยกว่า 5 ขวบ
สถาบันสาธารณสุขแห่งชาติคองโกระบุว่า โรค X อุบัติขึ้นในช่วงที่มีการระบาดของไข้หวัดใหญ่มากขึ้น และมีแนวโน้มว่าจะเชื่อมโยงกับโรคที่แพร่ทางอากาศ โรคนี้อาจไม่แสดงอาการในลักษณะเดียวกันในสถานที่อื่นๆ ที่มีปัญหาภาวะสุขภาพเดิมปรากฎอยู่ก่อนแล้ว
ทำไมถึงใช้เวลาในการเตือนโรคอุบัติใหม่นานมาก?
เนื่องจากคองโกซึ่งมีขนาดใกล้เคียงกับยุโรปตะวันตก เป็นหนึ่งในประเทศที่มีการพัฒนาน้อยที่สุดในโลก และมีระบบสาธารณสุขขั้นพื้นฐานที่มีศักยภาพในการวินิจฉัยไม่เพียงพอที่จะให้บริการประชากรกว่า 100 ล้านคนได้
ผู้ป่วยโรค X มีศูนย์กลางอยู่ในเขตสุขภาพปานซี ในจังหวัดกวางโก ทางตะวันตกเฉียงใต้ ห่างจากเมืองกินชาซา เมืองหลวง ประมาณ 700 กม.
การเดินทางโดยถนนอาจต้องใช้เวลาประมาณ 48 ชั่วโมง และการเดินทางจะลำบากมากขึ้นในช่วงฤดูฝน ทำให้รัฐบาลกลางเพิ่งได้รับแจ้งการระบาดเมื่อวันที่ 1 ธันวาคมที่ผ่านมา
