อิหร่านแตกขั้ว 'สายปฏิบัตินิยม' ปะทะ 'สายแข็งกร้าว' เบื้องหลังโต๊ะเจรจากับสหรัฐฯ

24 มิ.ย. 2569 - 16:02

  • รองประธานาธิบดีสหรัฐฯ เจดี แวนซ์ และหัวหน้านักเจรจาอิหร่าน โมฮัมหมัด บาเกอร์ กอลิบาฟ พบกันที่สวิตเซอร์แลนด์ โดยมีกาตาร์และปากีสถานเป็นคนกลาง

  • ผู้นำสูงสุดอิหร่าน อายาตอลเลาะห์ โมจตาบา คาเมเนอี ให้การรับรองการเจรจา แม้ระบุว่ามี 'ความเห็นที่แตกต่าง'

  • นักวิเคราะห์จากแชทัม เฮาส์ระบุว่า ฝ่ายแข็งกร้าวในอิหร่านยังไม่มีอำนาจสถาบันเพียงพอที่จะหยุดกระบวนการเจรจาได้

อิหร่านแตกขั้ว 'สายปฏิบัตินิยม' ปะทะ 'สายแข็งกร้าว' เบื้องหลังโต๊ะเจรจากับสหรัฐฯ

อิหร่านแตกขั้วภายใน แต่เจรจากับสหรัฐฯ ยังเดินหน้า

การเจรจาระหว่างสหรัฐฯ และอิหร่านดำเนินต่อไปท่ามกลางความขัดแย้งภายในของเตหะราน หลังรองประธานาธิบดีสหรัฐฯ เจดี แวนซ์ และหัวหน้านักเจรจาอิหร่าน โมฮัมหมัด บาเกอร์ กอลิบาฟ พบกันที่สวิตเซอร์แลนด์ โดยมีกาตาร์และปากีสถานทำหน้าที่เป็นตัวกลาง เพื่อมุ่งสู่ข้อตกลงขั้นสุดท้าย นักวิเคราะห์ระหว่างประเทศชี้ว่า แม้จะมีกระแสต้านจากฝ่ายแข็งกร้าวภายในอิหร่าน แต่ยังไม่มีพลังเพียงพอที่จะล้มกระบวนการนี้ได้

บริบทหลังสงครามและเส้นทางสู่โต๊ะเจรจา

การพูดคุยครั้งนี้เกิดขึ้นหลังสงครามห้าสัปดาห์ที่หยุดชั่วคราวด้วยการหยุดยิงในเดือนเมษายน และสิ้นสุดด้วยข้อตกลงในเดือนนี้ ขณะที่ประธานาธิบดีโดนัลด์ ทรัมป์ ยังคงกดดันด้วยการขู่ใช้กำลังทางทหารหากการเจรจาล้มเหลว อีกด้านหนึ่ง อิหร่านตระหนักดีถึงอำนาจต่อรองที่ตนมีเหนือเศรษฐกิจโลก ผ่านการควบคุมช่องแคบฮอร์มุซ

เสียงต้านจากภายในเตหะราน

เมื่อวันที่ 13 มิถุนายน กลุ่มผู้ประท้วงหลายสิบคนออกมาต่อต้านการเจรจาหน้าสำนักงานกระทรวงต่างประเทศอิหร่านในเมืองมัชฮัด ทางตะวันออกเฉียงเหนือของประเทศ พร้อมตะโกนคัดค้านกอลิบาฟและรัฐมนตรีต่างประเทศ อับบาส อาราฆ์ชี อดีตหัวหน้าคณะผู้เจรจานิวเคลียร์สายอนุรักษนิยมสุดโต่ง ซาอีด จาลิลี ก็ถูกรายงานว่าแสดงความไม่เห็นด้วยเช่นกัน

ผู้นำสูงสุดให้ไฟเขียว แม้ 'มีความเห็นแตกต่าง'

อายาตอลเลาะห์ โมจตาบา คาเมเนอี ผู้นำสูงสุดอิหร่าน ซึ่งยังไม่ปรากฏตัวในที่สาธารณะนับตั้งแต่บิดาและผู้ดำรงตำแหน่งก่อนหน้า อาลี คาเมเนอี เสียชีวิตจากการโจมตีทางอากาศของอิสราเอล ออกมาระบุว่าอนุมัติข้อตกลงดังกล่าวแล้ว และรอการเจรจา 'แบบเผชิญหน้า' แม้จะมี 'ความเห็นที่แตกต่าง' สัญญาณสนับสนุนยังมาจากผู้บัญชาการหน่วยคุดส์แห่งกองกำลังพิทักษ์การปฏิวัติ เอสมาอิล กออานี ที่ชื่นชมทีมเจรจาทางโทรทัศน์รัฐบาล

นักวิเคราะห์ชี้ 'สายปฏิบัตินิยม' กำลังได้เปรียบ

ซานาม วาคิล ผู้อำนวยการโครงการตะวันออกกลางและแอฟริกาเหนือแห่งแชทัม เฮาส์ ระบุว่า "ฉันไม่เชื่อว่าสายแข็งกร้าวกำลังมีอำนาจเหนือกว่าในอิหร่าน" พร้อมเสริมว่ามีฉันทามติเอื้อให้ทดสอบความตั้งใจของทรัมป์ในการทำข้อตกลง ด้าน อาราช อาซีซี จากมหาวิทยาลัยเยล มองว่าฝ่ายต้านขาดอำนาจสถาบันเพียงพอ และผู้นำชุดใหม่ของอิหร่าน 'อุดมการณ์น้อยกว่า' คาเมเนอีผู้พ่อ แต่กระบวนการเปลี่ยนแปลงยังเป็น 'เส้นทางที่ขรุขระและยาวไกล'

ประธานาธิบดีโดนัลด์ ทรัมป์ แห่งสหรัฐฯ กล่าวชมเชยผู้นำอิหร่านอย่างไม่คาดคิดในการประชุมกลุ่ม G7
ประธานาธิบดีโดนัลด์ ทรัมป์ แห่งสหรัฐฯ กล่าวชมเชยผู้นำอิหร่านอย่างไม่คาดคิดในการประชุมกลุ่ม G7
โมจตาบา คาเมเนอี สืบทอดตำแหน่งต่อจากบิดาของเขา
โมจตาบา คาเมเนอี สืบทอดตำแหน่งต่อจากบิดาของเขา

เรื่องเด่นประจำสัปดาห์