เวียดนามเสนอแก้กฎหมายยกเลิกโทษประหารชีวิตคดีค้ายาเสพติด-ข่มขืนผู้เยาว์

รัฐบาลเวียดนามเสนอร่างกฎหมายยกเลิกโทษประหารชีวิตสำหรับ 6 ความผิด ได้แก่ กบฏ ข่มขืนบุคคลอายุต่ำกว่า 16 ปี ค้ายาเสพติด อาชญากรรมต่อมนุษยชาติ และอาชญากรรมสงคราม ซึ่งเป็นส่วนหนึ่งของการแก้ไขประมวลกฎหมายอาญาที่เสนอต่อสภาในวันนี้

เลือง ตาม กวาง รัฐมนตรีว่าการกระทรวงความมั่นคงสาธารณะของเวียดนามเผยในสภาว่า ร่างกฎหมายฉบับนี้จะยังคงใช้โทษประหารชีวิตสำหรับอาชญากรรมเพียง 4 ความผิด ได้แก่ การกบฏ การฆาตกรรม การก่อการร้าย และการลักลอบผลิตยาเสพติด

กระทรวงความมั่นคงสาธารณะระบุในแถลงการณ์เมื่อต้นสัปดาห์นี้ว่า “การจำกัดขอบเขตให้แคบลงเป็นการวางรากฐานนโยบายของพรรค สอดคล้องกับแนวโน้มทางกฎหมายที่ก้าวหน้า และเสริมสร้างสถานะของเวียดนามในการร่วมมือด้านกระบวนการยุติธรรมทางอาญา การส่งผู้ร้ายข้ามแดน และความช่วยเหลือทางกฎหมายระหว่างกัน”

อย่างไรก็ตาม สมาชิกบางคนเรียกร้องให้พิจารณาอย่างรอบคอบเกี่ยวกับการยกเลิกโทษประหารชีวิตสำหรับความผิดหลายประการ รวมถึงการค้ายาเสพติดผิดกฎหมาย การข่มขืนบุคคลอายุต่ำกว่า 16 ปี อาชญากรรมต่อมนุษยชาติ และอาชญากรรมสงคราม

คณะกรรมการให้เหตุผลว่าควรพิจารณาประเด็นเหล่านี้โดยคำนึงถึงลักษณะและความร้ายแรงของความผิด และประสิทธิภาพของมาตรการป้องกันอาชญากรรมและการบังคับใช้กฎหมาย เพื่อไม่ให้บั่นทอนการป้องปราม

การเสนอร่างกฎหมายนี้เกิดขึ้นหลังการแก้ไขประมวลกฎหมายอาญาที่มีผลบังคับใช้ไปเมื่อเดือน กรกฏาคม 2025 ซึ่งยกเลิกโทษประหารชีวิตสำหรับ 8 ความผิด อาทิ ยักยอกทรัพย์ การกระทำที่มุ่งโค่นล้มรัฐบาล

การแก้ไขกฎหมายดังกล่าวทำให้ เจื่องมี๋ลาน เจ้าแม่อสังหาริมทรัพย์เวียดนามรอดพ้นจากการประหารชีวิต หลังจากเธอถูกตัดสินว่ามีความผิดในคดีฉ้อโกงมูลค่า 12,000 ล้านดอลลาร์สหรัฐ

หนังสือพิมพ์ออนไลน์ VnExpress รายงานว่า ตามร่างกฎหมายฉบับใหม่นี้ ความผิดอื่นๆ ที่จะไม่ถูกลงโทษประหารชีวิตอีกต่อไป ได้แก่ การก่อจลาจล อาชญากรรมต่อมนุษยชาติ และอาชญากรรมสงคราม

แม้ว่าร่างกฎหมายฉบับนี้จะลดจำนวนความผิดที่ต้องโทษประหารชีวิตลง แต่ก็ยังมีการเพิ่มบทลงโทษที่เข้มงวดมากขึ้น กระทรวงความมั่นคงสาธารณะระบุว่า การแก้ไขเพิ่มเติมนี้จะทำให้พนักงานอัยการสามารถพิจารณาปัจจัยที่ทำให้โทษหนักขึ้นสำหรับผู้กระทำความผิดที่หลบหนีและกลายเป็นผู้ต้องหาตามหมายจับ รวมถึงความผิดที่กระทำต่อรัฐด้วย

องค์กร Hunan Rights Watch แสดงความกังวลเกี่ยวกับการเสนอแก้ไขกฎหมายมาตราอื่นๆ ที่จะเพิ่มบทลงโทษสำหรับการกระทำที่ถือว่า “ละเมิดผลประโยชน์ของรัฐ” และ “ต่อต้านพรรคคอมมิวนิสต์เวียดนาม”

หนังสื่อพิมพ์ Tuoi Tre ของเวียดนามรายงานว่า คาดว่าสภาแห่งชาติจะอภิปรายร่างกฎหมายในอีกไม่กี่สัปดาห์ข้างหน้าก่อนที่จะนำไปลงคะแนนเสียงในการประชุมครั้งต่อไปซึ่งจะเริ่มในเดือนตุลาคม หากได้รับการอนุมัติ ประมวลกฎหมายอาญาฉบับแก้ไขจะมีผลบังคับใช้ในเดือนมีนาคม 2027

ทั้งนี้ ข้อมูลโทษประหารชีวิตเป็นความลับของรัฐในเวียดนาม และไม่ทราบจำนวนผู้ที่ถูกตัดสินประหารชีวิตในปัจจุบันในเวียดนาม โดยการฉีดสารพิษเป็นวิธีการประหารชีวิตเพียงวิธีเดียวหลังจากยกเลิกการยิงเป้าเมื่อปี 2011

 Photo by STR / AFP