งานวิจัยชี้ดาวเทียม 1.7 ล้านดวงคุกคามดาราศาสตร์โลก เรียกร้องจำกัดไม่เกิน 1 แสนดวง

2 ก.ค. 2569 - 13:37

  • งานวิจัยจาก ESO ระบุดาวเทียม 1.7 ล้านดวงที่กำลังจะถูกปล่อยสู่วงโคจรจะส่งผลร้ายแรงต่อการสังเกตการณ์ทางดาราศาสตร์

  • ดาวเทียมของ Reflect Orbital จะทำให้ท้องฟ้ายามค่ำคืนสว่างขึ้นถึง 4 เท่า แม้กระทั่งในพื้นที่ห่างไกลแสงเมือง

  • นักวิจัยเรียกร้องให้ FCC จำกัดจำนวนดาวเทียมไม่เกิน 100,000 ดวง และทำให้แสงสลัวพอที่ตาเปล่าจะมองไม่เห็น

งานวิจัยชี้ดาวเทียม 1.7 ล้านดวงคุกคามดาราศาสตร์โลก เรียกร้องจำกัดไม่เกิน 1 แสนดวง

"ดาวประดิษฐ์" ภัยคุกคามดาราศาสตร์โลก

หอดูดาวซีกโลกใต้ยุโรป (ESO) เปิดเผยงานวิจัยที่ตีพิมพ์ในวารสาร Astronomy & Astrophysics เมื่อวันพุธที่ผ่านมา ระบุว่าแผนปล่อยดาวเทียมรวมกว่า 1.7 ล้านดวงสู่วงโคจรโลกในช่วงปีต่อๆ ไปนี้จะส่งผล "ร้ายแรงถึงขั้นทำลาย" การสังเกตการณ์ทางดาราศาสตร์ และถือเป็น "ภัยคุกคามต่อการดำรงอยู่" ของกล้องโทรทรรศน์ภาคพื้นดินทั่วโลก

สถานการณ์ดาวเทียมพุ่งพรวดสู่ระดับวิกฤต

ปัจจุบันมีดาวเทียมโคจรรอบโลกอยู่แล้วถึง 14,000 ดวง โดยส่วนใหญ่เป็นดาวเทียมในโครงการ Starlink ของ อีลอน มัสก์ มหาเศรษฐีพันล้าน แต่นั่นเป็นเพียงจุดเริ่มต้น เนื่องจากบริษัท SpaceX ประกาศแผนปล่อยดาวเทียมอีกกว่า 1 ล้านดวง ภายในปี 2028 เพื่อใช้เป็นศูนย์ข้อมูลรองรับการเติบโตของปัญญาประดิษฐ์

นอกจากนี้ยังมีโครงการอื่นๆ อาทิ โครงการ "Cinnamon" ของ E-Space และกลุ่มดาวเทียม CTC-1 และ CTC-2 ของจีน รวมถึง Reflect Orbital สตาร์ทอัปสัญชาติอเมริกันที่วางแผนปล่อยดาวเทียมขนาดใหญ่ติดกระจกสะท้อนแสงอาทิตย์ลงมายังโลกอีก 50,000 ดวง

ท้องฟ้าสว่างขึ้น 4 เท่า ภาพถ่ายดาราศาสตร์ใช้ไม่ได้

โอลิวิเยร์ แอโน นักดาราศาสตร์ ESO ผู้นำการศึกษา ระบุว่าดาวเทียมของ Reflect Orbital แม้ไม่ได้ส่องแสงตรงสู่ผู้สังเกต ก็ยังสว่างพอๆ กับดาวศุกร์ และหากปล่อยครบ 50,000 ดวงจะทำให้ท้องฟ้ายามค่ำคืนสว่างขึ้นถึง 4 เท่า

นักวิจัยยังพบว่าภาพถ่ายจากกล้องถ่ายภาพที่ใหญ่ที่สุดที่เคยสร้างมา ซึ่งเป็นส่วนหนึ่งของหอสังเกตการณ์ เวรา ซี. รูบิน ในชิลี จะเสียหายจนใช้ประโยชน์ไม่ได้เกือบทั้งหมด

"หากจำนวนดาวเทียมเพิ่มจาก 14,000 ดวง เป็น 1.7 ล้านดวง เราจะเผชิญปัญหาใหญ่อย่างแน่นอน"

โอลิวิเยร์ แอโน ระบุ

เรียกร้องให้ FCC กำหนดเพดานดาวเทียม

นักวิจัยเรียกร้องให้กำหนดจำนวนดาวเทียมในวงโคจรไม่เกิน 100,000 ดวง และต้องมีความสว่างน้อยพอที่ตาเปล่าจะมองไม่เห็น

เบ็ตตี้ คิโอโก เจ้าหน้าที่ฝ่ายกิจการสถาบันของ ESO ระบุว่า "ขณะนี้ลูกบอลอยู่ในมือของ FCC แล้ว" โดย SpaceX และ Reflect Orbital กำลังรอการตัดสินใจจากคณะกรรมการกิจการสื่อสารกลางสหรัฐฯ (FCC) ว่าจะอนุญาตให้ปล่อยดาวเทียมกลุ่มดังกล่าวหรือไม่

นอกจากผลกระทบต่อดาราศาสตร์ นักวิจัยยังเตือนว่ามลภาวะทางแสงจากดาวเทียมจำนวนมากอาจรบกวนนาฬิกาชีวภาพของมนุษย์และสัตว์ ส่งผลต่อระบบนิเวศ และยังมีความเสี่ยงจากเศษซากดาวเทียมที่อาจชนกันลูกโซ่ หรือที่รู้จักในชื่อ "ปรากฏการณ์เคสเลอร์"

เรื่องเด่นประจำสัปดาห์