แหล่งข่าว 3 คนที่คุ้นเคยกับการสนทนาดังกล่าวเผยว่า ทางการจีนได้จัดการประชุมกับบริษัทเทคโนโลยีชั้นนำในช่วงเดือนที่ผ่านมาเกี่ยวกับการจำกัดการเข้าถึงโมเดล AI ที่ทันสมัยที่สุดของจีนในต่างประเทศ ซึ่งรวมถึงโมเดลที่ยังไม่ได้เปิดตัวด้วย
การเจรจาดังกล่าวเป็นไปตามขั้นตอนหลายขั้นตอนของปักกิ่ง เพื่อรักษา AI ที่พัฒนาขึ้นเองภายในประเทศไว้ และเน้นย้ำว่า จีนปฏิบัติต่อปัญญาประดิษฐ์ที่ล้ำสมัยในฐานะทรัพย์สินระดับชาติที่สำคัญซึ่งจำเป็นต้องมีการควบคุมเช่นเดียวกับสหรัฐฯ
บริษัทต่างๆ ที่เข้าร่วมการประชุมครั้งนี้ ได้แก่ บริษัทยักษ์ใหญ่ด้านเทคโนโลยีอย่าง Alibaba ByteDance รวมทั้งสตาร์ทอัพอย่าง Z.ai
นับตั้งแต่การปรากฏตัวของโมเดล R1 ของ DeepSeek ในปี 2025 โมเดล AI ของจีนได้ก้าวหน้าอย่างมากในระดับโลกเนื่องจากต้นทุนที่ต่ำและความสามารถที่เพิ่มขึ้น
การตัดสินใจใดๆ ของจีนที่จะจำกัดการเข้าถึงผลิตภัณฑ์เหล่านั้นอาจส่งผลกระทบต่อตลาด AI โดยรวม เนื่องจากต้นทุนสำหรับธุรกิจจำนวนมากมีแนวโน้มที่จะเพิ่มขึ้น
หารือการเพิ่มบทลงโทษที่เข้มงวดขึ้นสำหรับการขโมย AI
ในการประชุมซึ่งนำโดยกระทรวงพาณิชย์ของจีน ผู้เข้าร่วมได้หารือเกี่ยวกับการกำหนดข้อจำกัดสำหรับโมเดล AI ขั้นสูงที่สุด ทั้งแบบปิดแหล่งที่มาและแบบเปิด
แหล่งข่าวรายหนึ่งระบุว่า เจ้าหน้าที่ได้หารือกันเกี่ยวกับการทำให้การขโมยเทคโนโลยี AI ที่เป็นกรรมสิทธิ์เป็นความผิดภายใต้กฎหมายความมั่นคงแห่งชาติที่เข้มงวดของจีน
แหล่งข่าวเสริมว่า เจ้าหน้าที่ยังได้หยิบยกความเป็นไปได้ในการใช้มาตรการใหม่เพื่อจำกัดผู้ที่สามารถให้ทุนสนับสนุนบริษัทสตาร์ทอัพ AI ในประเทศ
แหล่งข่าว 2 รายกล่าวว่า ขอบเขตของข้อจำกัดที่อาจเกิดขึ้นยังอยู่ระหว่างการหารือ และเสริมว่า อาจใช้กับรุ่นในอนาคตเท่านั้น ยังไม่เป็นที่แน่ชัดว่าจะเริ่มบังคับใช้เมื่อใด หรือแม้แต่ว่าจะเริ่มบังคับใช้หรือไม่
Alibaba, ByteDance และ Z.ai มีโมเดล AI ที่หลากหลาย โดยบางบริษัทเป็นแบบปิด ในขณะที่บางบริษัทเป็นแบบเปิด ซึ่งหมายความว่า ผู้ใช้สามารถดาวน์โหลด เรียกใช้ และปรับแต่งระบบพื้นฐานได้
Qwen ของ Alibaba และ Doubao ของ ByteDance เป็น 2 โมเดล AI ที่ใช้กันอย่างแพร่หลายมากที่สุดในประเทศจีน เมื่อเร็วๆ นี้ Z.ai สร้างความฮือฮาให้กับซิลิคอนแวลลีย์เนื่องจากความสามารถของรุ่น GLM-5.2 ใกล้เคียงโมเดลตัวท็อปของสหรัฐฯ แต่มีต้นทุนน้อยกว่า
โมเดล AI และความกังวลด้านความมั่นคงแห่งชาติ
รัฐบาลของประธานาธิบดี โดนัลด์ ทรัมป์ สหรัฐฯ มีความกังวลอย่างมากเกี่ยวกับผลกระทบด้านความมั่นคงแห่งชาติของ AI โดยเฉพาะอย่างยิ่งศักยภาพที่ผลิตภัณฑ์ AI ของสหรัฐฯ อาจถูกนำไปใช้ในทางที่ผิดโดยหน่วยข่าวกรองทางทหารในจีน รัสเซีย และประเทศอื่นๆ ที่น่าเป็นห่วง
ในเดือนมิถุนายน รัฐบาลได้สั่งห้ามชาวต่างชาติเข้าถึงโมเดล Fable และ Mythos ที่ล้ำสมัยที่สุดของ Anthropic ซึ่งทำให้บริษัทต้องปิดใช้งานสำหรับผู้ใช้ทั้งหมดทั่วโลก เนื่องจากไม่สามารถตรวจสอบสัญชาติได้แบบเรียลไทม์
การควบคุมการส่งออกสำหรับ Fable ซึ่งออกแบบมาสำหรับบุคคลทั่วไป ได้ถูกยกเลิกไปแล้วหลังจากมีการนำมาตรการป้องกันใหม่มาใช้
แต่ Mythos ซึ่งออกแบบมาสำหรับผู้เชี่ยวชาญด้านความปลอดภัยทางไซเบอร์ ยังคงมีให้เฉพาะองค์กร “ที่น่าเชื่อถือ” บางแห่งในสหรัฐฯ เท่านั้น
ผู้เชี่ยวชาญด้าน AI ในสหรัฐฯ บางคนยังกล่าวอีกว่า สหรัฐฯ จำเป็นต้องควบคุมการใช้โมเดล AI ของจีน
ความกังวลในจีนเกี่ยวกับภัยคุกคามจาก Mythos
แหล่งข่าว 2 แหล่งระบุว่า ทางการจีนกังวลอย่างมากเกี่ยวกับศักยภาพของ Mythos ในการใช้ประโยชน์จากช่องโหว่ของซอฟต์แวร์ และว่า สหรัฐฯ อาจนำโมเดลนี้ไปใช้ต่อต้านผลประโยชน์ของจีน
ความกังวลนี้สอดคล้องกับความกังวลที่สื่อของรัฐและโจวหงอี ผู้ก่อตั้งบริษัทรักษาความปลอดภัยทางไซเบอร์ 360 ซึ่งเป็นผู้ให้บริการรายใหญ่แก่รัฐบาลและองค์กรธุรกิจ ได้แสดงออกต่อสาธารณะ โดยเขากล่าวว่า จีนจำเป็นต้องพัฒนา Mythos ของตนเอง
ในปี 2026 จีนได้ดำเนินมาตรการมากมายเพื่อปกป้อง AI ที่พัฒนาขึ้นเองภายในประเทศ
ในเดือนเมษายน หน่วยงานวางแผนของรัฐบาลจีนได้สั่งให้ Meta ยกเลิกการเข้าซื้อกิจการ Manus สตาร์ทอัพ AI ที่ก่อตั้งในจีน มูลค่า 2,000 ล้านดอลลาร์สหรัฐ
เมื่อช่วงต้นเดือนมิถุนายน ทางการได้ออกกฎระเบียบใหม่ที่ครอบคลุมมากขึ้น เพื่อควบคุมข้อตกลงในต่างประเทศที่เกี่ยวข้องกับนักลงทุนชาวจีน เทคโนโลยี ข้อมูล และความมั่นคงของชาติ
แหล่งข่าว 2 รายและบุคคลที่สามระบุว่า จีนได้เริ่มการสอบสวนในปี 2026 เกี่ยวกับบริษัท Manus และบริษัทสตาร์ทอัพด้าน AI ในท้องถิ่นอื่นๆ ที่ขยายธุรกิจไปต่างประเทศ โดยมีเป้าหมายเพื่อตรวจสอบว่าพวกเขาละเมิดกฎหมายควบคุมการส่งออกหรือไม่
Reuters ไม่สามารถหาข้อมูลได้ว่าข้อจำกัดใหม่ๆ ที่อาจเกิดขึ้นเกี่ยวกับการเข้าถึงโมเดล AI ของจีนในต่างประเทศจะมีกลไกการทำงานอย่างไร แต่อาจได้เบาะแสบางอย่างจากการประชุมโต๊ะกลมของผู้เชี่ยวชาญด้านกฎหมายจีนเกี่ยวกับการกำกับดูแล AI แบบโอเพนซอร์สเมื่อเดือนพฤษภาคม
ตามบทสรุปของการอภิปรายที่ตีพิมพ์ในวารสารทางการของศาลประชาชนสูงสุด ผู้เข้าร่วมเสนอระบบแบบแบ่งระดับเป็น 1.เครื่องมือโอเพนซอร์สพื้นฐานต้องยื่นเอกสารอย่างง่าย 2.เทคโนโลยีขั้นสูงกว่าต้องผ่านการตรวจสอบด้านความปลอดภัย 3.โมเดลที่ล้ำสมัยที่สุดต้องถูกห้ามเผยแพร่สู่สาธารณะหรือจำกัดการใช้งานภายในประเทศเท่านั้น
Photo by - / CN-STR / AFP
